VERKIEZINGEN – door Filip Michiels – www.doorbraak.be .
(v.l.n.r.) Toni Comin, Jan Jambon, Carles Puigdemont en Bart Maddens. – foto © FM .
‘In vergelijking met Catalonië ligt Vlaamse onafhankelijkheid eigenlijk voor het grijpen.’ Die boodschap kreeg Jan Jambon van Bart Maddens te horen.
Carles Puigdemont en Toni Comín, twee van de bekendste Catalaanse ballingen in ons land, namen vrijdag afscheid van Vlaanderen. Bij die gelegenheid, en in aanwezigheid van Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA), bracht politoloog Bart Maddens een ongemakkelijke boodschap voor de Vlaamse politieke partijen, en in eerste instantie voor N-VA.
Nu donderdag wordt de omstreden Spaanse amnestiewet voor de Catalaanse separatisten, na maanden van vertragingsmanoeuvres, definitief goedgekeurd in het Spaanse parlement. Hierna staat in principe niets nog de terugkeer van Puigdemont en Comín – allebei ook Europarlementslid – vanuit ons land naar Catalonië in de weg.
Spaanse repressie
Beide politici blikten afgelopen vrijdag in Leuven met veel dankbaarheid terug op de gastvrijheid die ze de voorbije jaren in Vlaanderen mochten genieten. Toni Comín stelde in Leuven – voor een publiek van hoofdzakelijk Spaanse en Catalaanse journalisten – ook het boek Brieven uit het hart van Europa voor.
Volgens Jan Jambon biedt het boek een nieuwe kijk op het fundamentele recht op zelfbeschikking in Europa
Daarin blikt hij terug op zijn ballingschap van ruim zes jaar in ons land, en toont hij zich vlijmscherp voor de ongenadige Spaanse repressie en voor de Europese hypocrisie tegenover de Catalaanse onafhankelijkheidsbeweging en de Spaanse reactie daarop.
Volgens Jan Jambon biedt het boek een nieuwe kijk op het fundamentele recht op zelfbeschikking in Europa . ‘Comín en Puigdemont begrepen al snel dat het Catalaanse verhaal structuur en leiderschap nodig had. Na jaren van gedwongen ballingschap proberen zij nu een nieuw verhaal te schrijven’, klonk het behoorlijk diplomatisch.
Catalaans geen officiële EU-taal
Puigdemont zelf, die samen met politicoloog Bart Maddens (KUL) een voorwoord bij het boek schreef, toonde zich een stuk scherper. Zo stipte hij fijntjes aan dat het boek – dat gefinancierd werd door het Europees Parlement – intussen in flink wat Europese talen vertaald was, behalve in het Catalaans. Naar de reden daarvan is het niet ver zoeken : tot vandaag wordt het Catalaans door de EU niet erkend als een officiële taal.
‘Europa is een project in opbouw, en dat zal het wellicht altijd blijven’, stelde hij. ‘Maar ook de naties zonder staat, zoals Vlaanderen en Catalonië, moeten in dit debat rechtstreeks kunnen deelnemen met hun eigen stem. Het is aan ons om te beslissen of Europa naar een supranationale superstaat evalueert, dan wel naar een federatie van diverse entiteiten.’
Vandaag klinkt her en der almaar luider de vraag : waren de reusachtige persoonlijke offers die heel wat Catalanen de voorbije zes jaar gebracht hebben het allemaal wel waard ?
Na de boekvoorstelling wilde Puigdemont enkel heel kort en algemeen reageren en bedankt hij nogmaals Vlaanderen en de Vlamingen voor de betoonde gastvrijheid. Al beloofde hij wel een uitgebreider interview binnen enkele weken.
Vlaamse soevereiniteitsverklaring
Bart Maddens richtte zich in zijn toespraak min of meer rechtstreeks tot N-VA boegbeeld Jan Jambon, die zichtbaar ongemakkelijk op zijn stoel heel en weer zat te schuiven.
‘Vandaag klinkt her en der almaar luider de vraag : waren de reusachtige persoonlijke offers die heel wat Catalanen de voorbije zes jaar gebracht hebben het allemaal wel waard ? Want is die strijd finaal niet op niets uitgedraaid ? Sommigen gebruiken Catalonië nu zelfs als afschrikwekkend voorbeeld voor Vlaanderen : kijk maar wat er gebeurt als je de onafhankelijkheid uitroept. Alleen : dat is intellectueel gezien geen correcte vergelijking’, klonk het fijntjes.
‘Je kan de Vlaamse meerderheid in België immers niet zomaar vergelijken met de Catalaanse minderheid in Spanje. Mocht de Vlaamse meerderheid hier een soevereiniteitsverklaring goedkeuren en afscheid nemen van Wallonië, dan zou dat enkel te vergelijken zijn met een scenario waarin de rest van Spanje zou beslissen om verder te gaan zonder Catalonië’, aldus Maddens.
‘Anders gezegd : de Vlamingen zitten als meerderheid in dit land in een veel comfortabeler en minder penibele situatie dan de Catalanen in Spanje. In vergelijking met Catalonië ligt de Vlaamse onafhankelijkheid eigenlijk voor het grijpen. Het enige wat hier ontbreekt, is Vlaamse politieke wil.’
Filip Michiels is zelfstandig journalist/auteur en schrijft voor diverse Belgische kranten, weekbladen en websites. Hij won tweemaal de Citi Persprijs voor economische journalistiek en was eenmaal genomineerd voor de Belfius Persprijs. In 2022 publiceerde hij de biografie van Bessel Kok : “Chaos & Charisma”.
foto’s (c) Gazet van Hove .