door Karl Van Camp in ’t Pallieterke .

Mag ik u, beste lezer, bij de start van 2026 mijn beste wensen overmaken ? Ook de komende maanden ga ik u informeren over het wel en wee in Vlaanderen en in de Vlaamse Beweging. Zet u alvast schrap voor nog meer columns over verfransing én verengelsing, feestjes voor 200 jaar België, transfers, confederalisme, faciliteiten enzovoort.

Enkele krantenartikels trokken vorige week mijn aandacht. Zo las ik in De Standaard de volgende titel : ‘Denderleeuw schrapt subsidies als een vereniging een woordje Frans spreekt’. Ben ik nu de enige die een negatieve ondertoon ervaart in die titel, iets in de zin van : daar zijn ze weer, die engdenkende flaminganten ?

Twee weken geleden keurde het gemeentebestuur van Denderleeuw een reglement goed waarin bepaald wordt dat door de gemeente gesubsidieerde verenigingen in het Nederlands moeten communiceren. Doen ze dat niet, dan kan de gemeente de erkenning intrekken en de subsidies schrappen. Daartoe moeten de verenigingen een taalcoördinator aanstellen die er moet op toezien dat de communicatie in het Nederlands gebeurt.

File:Denderleeuw wapen.svg
wapenschild Denderleeuw

Verfransing

Denderleeuw is een gemeente in Oost-Vlaanderen en ligt in vogelvlucht op een 25-tal kilometer van Brussel. Vooral de spoorverbinding met Brussel en de nabijheid van de E40 maken dat Denderleeuw een geliefkoosde woonplaats is voor nogal wat Franstaligen. Er is ook een grote concentratie Afrikanen, hoofdzakelijk afkomstig uit Congo en Rwanda. Op straat, in de scholen en op de markt hoort men meer en meer andere talen dan het Nederlands.

Volgens cijfers van de gemeente zelf spreekt 39 procent van de leerlingen in het basisonderwijs thuis geen Nederlands. Nogal wat autochtone inwoners van Denderleeuw ervaren de verfransing aan den lijve. Wie denkt dat ik overdrijf, nodig ik uit om de Facebookpagina van Bolingo Denderleeuw te bezoeken, een voetbalclub voor Congolezen uit Denderleeuw.

Vlaams karakter

Niet voor niets is er een ‘schepen van Vlaams Karakter’. Die functie behoort toe aan Jochen Baert van de N-VA. Hij is de enige schepen voor N-VA in een college waartoe ook Vooruit (9 zetels) en CD&V (4 zetels) behoren. De meerderheid heeft 15 zetels op 27. In de oppositie zit het Vlaams Belang met 12 zetels. Merk op dat Denderleeuw een van die gemeenten is waar de N-VA en het Vlaams Belang een –weliswaar nipte – meerderheid behaalden bij de gemeenteraadsverkiezingen in oktober 2024. Maar de N-VA koos uiteindelijk (en onder druk van bovenaf) voor een bestuur met Vooruit en CD&V.

Dat het Vlaams Belang bij de jongste gemeenteraadsverkiezing van 9 naar 12 zetels steeg, terwijl de N-VA een zetel verloor en op 2 zetels strandde, is hoe dan ook een teken aan de wand. Het Vlaams Belang zorgt voor een stevige oppositie en levert regelmatig kritiek op het taalbeleid van schepen Jochen Baert. Deze laatste ontkent in alle toonaarden dat hij zijn taalbeleid verstrengt onder druk van het Vlaams Belang.

File:Flag of Flemish Brabant.svg
provincie Vlaams-Brabant

Klantcontacten

Ik spring even over naar de provincie Vlaams-Brabant, die onderzocht heeft hoe gemeenten omgaan met taalgebruik in handelszaken. Uit deze bevraging bij 39 gemeenten blijkt dat meer dan de helft klachten ontvangt over het niet in het Nederlands aangesproken worden, Franstalige reclame en kassatickets.

Aalst ligt in de provincie Oost-Vlaanderen en ook daar doet zich hetzelfde fenomeen voor. N-VA-schepen voor Vlaamse Zaken Sarah Smeyers zag zich het voorbije jaar verplicht brieven te sturen naar onder meer Zara, Action, Wibra en Kruidvat, met de vraag het Nederlands te respecteren. Het probleem is natuurlijk dat de taalwetgeving niet van toepassing is op handelszaken. Als morgen Carrefour beslist om enkel Chineestalige vrouwen aan de kassa te zetten, dan is daar wettelijk niets tegen in te brengen.

De betrokken gemeenten vragen om meer ondersteuning om het Vlaamse karakter te versterken. Er zijn al allerlei initiatieven, zoals ‘babbeltafels’ en cursussen Nederlands, maar de effecten zijn niet altijd even zichtbaar.

In Vlaanderen Vlaams dus! Maar het is godgeklaagd dat we daar in 2026 nog steeds voor moeten strijden.