NIEUWS – door Herman Matthijs – www.doorbraak.be .
De federale regering moet de komende weken harde begrotingsnoten kraken. Stel dat dat lukt, dan kan/moet in dezelfde moeite ook eens naar Bpost worden gekeken. Dat (overheids)bedrijf zit in slechte papieren. Het is alweer de belastingbetaler die de rekening zal moeten betalen.
De Post is historisch bekeken het oudste staatsbedrijf; het dateert van 1830 en is dus zo oud als België zelf. Vele jaren lang was Bpost een zogeheten parastatale, zeg maar een instelling met zeer nauwe banden met de overheid, zonder helemaal tot de overheidssector te behoren.
Momenteel heeft de federale staat 51 procent van de aandelen in handen via de FPM (de Federale Participatie Maatschappij). Het personeelsbestand slinkt al jaren, maar is toch nog altijd goed voor 33.000 werknemers. Maar de vele stakingen en interne protestacties moeten onvermijdelijk tot de conclusie leiden dat de relatie tussen directie en voetvolk niet geweldig is.
De huidige directie, de raad van bestuur en ook het gevoerde beleid zijn een erfenis van de Vivaldiregering, met de huidige UGent-rector en toenmalig vicepremier Petra De Sutter als verantwoordelijk groene minister.

Veel problemen tegelijk
Het postbedrijf kampt met vele problemen tegelijk. Er zijn nogal wat buitenlandse bedrijven opgekocht, maar dat blijken geen financieel succesrijke operaties te zijn. Denk maar aan het Amerikaanse e-commercebedrijf Radial. Die acquisities hebben van de Bpost-groep een ondoorzichtig kluwen van te veel bedrijven gemaakt. Daarnaast is de Post ook het krantencontract kwijtgeraakt, is er ten onrechte nogal wat staatssteun ontvangen en is ook de verkoop van de Postbank aan BNP-Fortis niet echt goed gelopen. Kortom : het gevoerde beleid van de jongste jaren heeft de Post weinig goeds geleverd.
Het gevoerde beleid van de jongste jaren heeft de Post weinig goeds geleverd
Het bedrijf heeft zich de laatste tijd nogal eenzijdig georiënteerd op de zogenaamde e-commerce. Maar dat is een meer dan concurrentiële markt. Het is zeer de vraag of Bpost hier kan winnen van concurrenten als PostNL.
Het is overigens nog altijd wachten op het nieuwe beheerscontract, een overeenkomst die bepaalt wat de staat van de Post verwacht en hoeveel dat mag kosten. Minister Matz (Les Engagés) is hiervoor verantwoordelijk, maar of die terzake plannen heeft, blijkt niemand te weten.

Beurskoers
Het beursaandeel van Bpost stond in februari 2018 op zijn hoogtepunt : 28 euro. Vandaag staat het op 1,3 euro. Een aandeel van Bpost kost vandaag minder dan een postzegel. Het minste wat kan worden gezegd is dat de beleggers niet hoog oplopen met het Bpost-beleid…
Die zeer lage beurskoers heeft ook negatieve gevolgen voor de begroting van de federale overheid. Bpost is gestopt met het betalen van dividenden. En de verkoop van het bedrijf dreigt met deze aandelenkoers een budgettaire ramp te worden. Maar de regering zoekt geld : alles is welkom om de middelenbegroting te spijzen.
Een aandeel van Bpost kost vandaag minder dan een postzegel
Als de staat niet langer de helft van de aandelen in handen heeft is de Post geen overheidsbedrijf meer. Het gevolg is dat er dan geen beheerscontract meer nodig is, en er in theorie sprake is van een puur privaat bedrijf. Alleen zijn er bij de Post nog altijd duizenden statutaire werknemers, ambtenaren, actief. Het is ondenkbaar dat die van de ene dag op de andere hun verworven rechten verliezen.
De federale regering staat dus voor de keuze : ofwel gaat men op korte termijn ingrijpen, ofwel wordt de Post een hedendaagse heruitgave van Sabena.

Herman Matthijs doceert publieke en openbare financiën aan de UGent en de VUB. Hij volgt o.m. overheidsadministratie en -begrotingen op, maar evenzeer de politiek van de VS.
foto’s (c) Gazet van Hove.

