door Thierry Debels in ’t Pallieterke .
Op 16 augustus 2026 werd op het Franse eiland L’Île-d’Yeu een koninklijk besluit ondertekend dat de bijlage vervangt bij het koninklijk besluit van 11 maart 2003 over de medische geschiktheidscriteria voor militairen. Het was zeker niet de eerste keer dat koning Filip een koninklijk besluit in het buitenland ondertekende. Ook in het verleden gebeurde dat meermaals. Eén keer keerde Filip zelfs vervroegd terug uit vakantie om een besluit te ondertekenen.
Die vervroegde terugkeer leidde eind 2014 al tot politieke vragen. “De vervroegde terugkeer van koning Filip uit zijn kerstvakantie om een koninklijk besluit te ondertekenen, toont des te meer het nut van het wetsvoorstel over de elektronische handtekening”, stelde N-VA toen.
De partij greep de terugkeer van de koning, op vraag van de regering, aan om een wetsvoorstel opnieuw onder de aandacht te brengen. Toenmalige N-VA-Kamerleden Hendrik Vuye en Kristien Van Vaerenbergh hadden dat begin december 2014 ingediend. Hun voorstel moest het mogelijk maken om wetten en besluiten elektronisch te ondertekenen.
Nog altijd met de hand
Wanneer een wet door het federale Parlement is goedgekeurd, moet de koning die bekrachtigen en afkondigen voordat ze in het Belgisch Staatsblad kan verschijnen en in werking kan treden. Die handtekening wordt vandaag nog altijd fysiek geplaatst, hoewel er ondertussen voldoende mogelijkheden bestaan om documenten op een rechtsgeldige manier digitaal te ondertekenen.
Kamerlid Arthur Orlians (Anders) stelde daarover enige tijd geleden vragen aan de regering. Hij wilde onder meer weten of het tijdens deze of de vorige legislatuur was voorgekomen dat de koning vanuit het buitenland vervroegd naar België moest terugkeren om een wet te ondertekenen.
“Zo ja, in welke situaties ?”, vroeg Orlians.
Daarnaast wilde hij weten of tijdens deze of de vorige legislatuur ooit een papieren exemplaar van een wet naar het buitenland werd gebracht om daar fysiek door de koning te worden ondertekend.
Ook daarop vroeg hij in welke omstandigheden dat eventueel was gebeurd.
Volgens de premier is het antwoord op beide vragen resoluut neen. Op basis daarvan ziet de eerste minister geen noodzaak om de koninklijke handtekening te digitaliseren. De regering is dan ook niet van plan initiatieven in die richting te nemen.
Toch blijft het precieze verloop van de procedure enigszins onduidelijk. Volgens een goed ingevoerde bron verloopt het proces inmiddels gedeeltelijk digitaal. Dat roept een voor de hand liggende vraag op : wordt een besluit wanneer de koning zich in het buitenland bevindt daar afgedrukt en vervolgens fysiek door hem ondertekend ?
Een vervolgvraag aan de regering lijkt dan ook aangewezen.
foto’s (c) Gazet van Hove en VRT NWS.