John Croughs : ‘Als het Arizonabeleid De Wevers lat was, had N-VA de verkiezingen nooit gewonnen.’
www.doorbraak.be – door John Croughs, Londerzelenaar, vader van twee, projectontwikkelaar en vooral erg begaan met alles wat de samenleving vorm geeft.
Arizona telt 82 zetels die, gezien de incompatibele partijstandpunten, erg oncomfortabel zitten.
Vive le roi ! De ooit zo hulpeloze prins Filip moet het koninkrijk redden omdat de Vlaams-nationalistische republikeinen daarin niet slagen. Zoals verwacht, want had nu werkelijk iemand gedacht dat de fusie van de partijprogramma’s van N-VA, Vooruit, cd&v, MR en Les Engagés een consequent en doeltreffend beleid zou vormen ?
De belangrijkste gebeurtenis in de aanloop naar de stembusgang van 2024 was De Wevers ondubbelzinnige uitsluiting van Vlaams Belang en zijn impliciete verbintenis met Vooruit. Na een periode van publieke onzichtbaarheid trad de N-VA-voorzitter terug naar de mediatieke voorgrond om zijn N-VA te redden van een nakende verkiezingsnederlaag.
Die koppeling aan Vooruit kwam tegen wil en dank tot stand door een bizarre vader-zoonrelatie die ontsproot tussen de Vlaams-nationalistische en socialistische voorzitters. De wat flinksere opstelling van Rousseau droeg zeker bij aan die bromance. Ondanks zijn dictatoriale trekjes, is Rousseau nochtans Vooruit niet. En omgekeerd. De expliciete uitsluiting van Vlaams Belang was een belangrijke factor in de uiteindelijke onverwachte overwinning van N-VA.
Oncomfortabel
Op 29 juni 2024 verdeelde de kiezer de kaarten. Op basis van de zetelverdeling waren verschillende realistische meerderheden mogelijk. De énige politiek logische coalitie mét N-VA was die met cd&v, Open Vld, MR en Les Engagés. Die sociaaleconomisch centrumrechtse coalitie zou met 76 zetels een nipte meerderheid hebben gehaald. Inclusief de 13 zetels van Vooruit een veel grotere maar instabielere meerderheid. Daarnaast bestonden er vijf mogelijkheden zonder N-VA en zonder de vaste bankzitters Vlaams Belang en PVDA-PTB.
Een realisatie van het regeerakkoord ligt mijlenver van elk afzonderlijk partijprogramma
Arizona telt 82 zetels die, gezien de incompatibele sociaaleconomische, ethische en communautaire partijstandpunten, erg oncomfortabel zitten. Het regeerakkoord liegt er niet om : een Belgisch compromis dat zélfs bij een integrale uitvoering onvoldoende bakens verzet. Een realisatie van het akkoord ligt bovendien mijlenver van elk afzonderlijk partijprogramma. Het verschil tussen de integrale partijvisie en het regeerakkoord is veruit het grootst bij N-VA. De in het akkoord afwezige ethische en communautaire programmapunten zijn moeilijk te berekenen, maar wel erg zicht- en voelbaar voor elke Vlaming !
Minimum minimorum
Arizona slaagt er effectief in om de pensioen-, ziekte- en werkloosheidsuitkeringen te hervormen. Maar dat is, zeker naar N-VA-normen, minder dan het absolute minimum. Dan nóg zijn de hervormingen onvolledig en voorwaardelijk, waardoor de problemen zich naar elders verplaatsen. De kiezers stemden voor de partij van De Wever in de hoop op échte tastbare verandering.
Omdat N-VA álle onterechte en inefficiënte uitkeringen en subsidies wilde stopzetten, ondoeltreffende structuren zoals intercommunales en koepels wilde afschaffen, ondemocratische institutionele macht bij het middenveld wilde wegnemen, het onderwijs wilde rationaliseren en justitie en politie efficiënt wilde maken om de veiligheid in onze samenleving te herstellen. Van dat alles bleef in het regeerakkoord en het beleid bitter weinig overeind. Ook tijdens deze legislatuur werd de burger mateloos geconfronteerd met uitkerings- en subsidiewaanzin, pover onderwijs, een falend justitieapparaat en de totaal ontspoorde multiculturele onveiligheid. De huidige begrotingscrisis is slechts de kroniek van een aangekondigd falen.
Schuld van de kiezer
Zoals het een goede crisis betaamt, wordt er een zondebok gezocht. Normaal gezien is dat de regeringspartij die op het einde van het spel achterblijft met de zwarte piet. Maar ditmaal duwt N-VA de zwarte piet verrassend in de handen van de Vlaams Belang-kiezers. Volgens verschillende partijleden ontnamen die kiezers N-VA het nodige gewicht in de regering door, ondanks het cordon, tóch op het VB te stemmen. Hun redenering gaat blijkbaar uit van een verplichte regeringsdeelname. Op sociale media werd die morele verplichting onderstreept met het slappe én van de liberalen gestolen excuus dat het zonder hen nóg erger zou zijn.
N-VA duwt de zwarte piet verrassend in de handen van de Vlaams Belang-kiezers
Conform die logica moeten de N-VA’ers zich trouwens verontschuldigen bij hun collega’s van de toenmalige Open Vld, voor de jarenlange valse beschuldigingen van kiezersbedrog. Zoals Vlaams Belang eeuwig aan de kant staat door het cordon, stond N-VA destijds evengoed buitenspel door het Franstalige ‘non’. Wat er dus op neerkomt dat de liberalen, ondanks de onverantwoordelijke kiezers die hun stem aan N-VA gaven, niets minder deden dan hun politieke plicht. Volgens de recentste peiling deelt 6 procent van de Vlamingen diezelfde mening.
De lat
De liberalen schoven hun falen tenminste niet in de schoenen van de kiezers. Vermeend kiezersbedrog is eenvoudig te vermijden door op voorhand duidelijk te maken waar de lat voor regeringsdeelname ligt. Als het Arizona-beleid De Wevers lat was, had N-VA de verkiezingen nooit gewonnen. Nochtans had de partij vier latten kunnen plaatsen, de ene wat hoger dan de andere. De hoogste is vanzelfsprekend een beleidsdeelname waarin het programma aanzienlijk (lees minimaal 60 procent) kan worden uitgevoerd. Maar die kaart lag in 2024 niet op tafel.
De twee andere hooggelegen latten gaan telkens uit van hetzelfde principe : Een specifiek deel van het programma wordt in belangrijke mate uitgevoerd en de rest verhuist naar de zogeheten frigo. Ofwel een substantiële socio-economische, ofwel een doorgedreven communautaire hervorming. Beide noodscenario’s als voorwerp van een voorwaardelijke regering die zowel in termijn als samenstelling afwijkt van een normale regering. Denk aan gedoogsteun en een duidelijk afgesproken termijn tot nieuwe verkiezingen. Beide eervolle pistes zijn door N-VA niet eens afgetoetst.
De laatste maar zéker niet de laagste lat is die van de oppositie. Ik raad Bart De Wever aan om de Vivaldi-lat op te rapen van de grond, ze terug te geven aan de liberalen en de hoogtes uit te zetten voor de vier Vlaams-nationale latten.
John Croughs
Londerzelenaar, vader van twee, projectontwikkelaar en vooral erg begaan met alles wat de samenleving vorm geeft.
Foto’s (c) Gazet van Hove & VRT NWS / Villa Politica .