door Wannes Neukermans in ’t Pallieterke .
“Geef parlementsleden meer zeggenschap over uitgaven van Vlaamse overheid”
De Vlaamse regering lanceerde vorige week het subsidieregister. Daarin kan iedereen opzoeken welke Vlaamse subsidies werden uitgedeeld, en hoeveel. Althans, in theorie. Want niet alle subsidies zullen terug te vinden zijn in het register : enerzijds vind je om privacy-redenen geen informatie over subsidies aan natuurlijke personen, anderzijds ontbreken er heel wat subsidies omdat die op slinkse wijze uit het register geweerd konden worden.
“Het is een heel goede zaak dat Vlaams minister van Financiën Matthias Diependaele op basis van feiten en cijfers aan politiek wil doen”, reageert Vlaams Parlementslid Maurits Vande Reyde (Open Vld). Hij is tevreden dat ook Diependaele inzet op openbaarheid van bestuur. “Maar de cruciale stap die gezet moet worden, is het parlement meer zeggenschap geven over waar deze subsidiegelden naartoe stromen. En daar verschillen de minister en ik van mening over.”
Vele uitgaven bij agentschappen en verzelfstandigde organisaties zullen niet opgenomen worden in de subsidiedatabank. “Als je bijvoorbeeld zoekt naar waar de middelen van de Vlaamse Participatiemaatschappij (PMV) juist heen gaan, word je daar in de subsidiedatabank niet wijzer van”, reageert hij. Nochtans gaat het om meer dan een miljard euro aan belastinggeld.
Vande Reyde hekelt ook het gebrek aan transparantie over die uitgaven. “Als ik hierover informatie wil opzoeken, mag ik, na lang aandringen, op een aftandse computer in een oud lokaal Excel-formulieren bekijken”, vertelt hij. “Ik mag dan niet eens aantekeningen maken of documenten mee naar huis nemen. Qua openbaarheid van bestuur kan dat tellen.”
Kerntakendebat
Naast El Kaouakibi-achtige fraudezaken sneller kunnen opsporen, hoopt minister Diependaele met het register een debat over de zin en onzin van bepaalde subsidies. Dat vindt ook Vande Reyde een goede zaak. “Want het probleem van Vlaanderen is dat het een kopie van de jaren 1980 aan het worden is, met subsidies à volonté”, reageert hij. Hij hoopt dat er een kerntakendebat op gang komt.
Daarom wil Vande Reyde dat het parlement meer zeggenschap krijgt over die uitgaven. “Wij keuren elk jaar uiteraard de begroting goed, maar dat zijn slechts de grote lijnen”, legt hij uit. “Regeringen kabinetten, en administraties kunnen over miljoenen euro’s aan uitgaven beslissen, zonder dat volksvertegenwoordigers daar zeggenschap over hebben.”
Het Open Vld-parlementslid geeft het voorbeeld van de Vlaamse kookapp, die 500.000 euro heeft gekost. Die is gelanceerd door het Vlaams Instituut Gezond Leven, dat onder de minister van Welzijn valt (toen Wouter Beke, red.). Onlangs voelde minister Crevits (cd&v) zich nog genoodzaakt in te grijpen toen het Instituut Gezond Leven op Facebook reclame maakte voor “de gezonde pastasalade van de Socialistische Mutualiteit”.
“Wij keuren als parlement een bepaald budget goed voor Welzijn, maar dat ze daar dan een app met recepten van een half miljoen mee lanceren, daar hebben wij niets over te zeggen”, legt Vande Reyde uit. “Als we écht een shift willen maken, moeten we het Vlaams Parlement meer zeggenschap geven over die uitgaven.”
“De discretionaire bevoegdheden gaan te ver”, vindt Vande Reyde. “Daarom stel ik voor om alle uitgaven, bijvoorbeeld vanaf 500.000 euro, te laten goed -of afkeuren door het parlement. Maar ik besef dat ik hier vrij alleen in sta. Nu kunnen wij als parlementsleden enkel achteraf zotte uitgaven bekritiseren.” Hij roept zijn collega-parlementsleden daarom op om harder te hameren op het kerntakendebat en de Vlaamse regering vaker op het matje te roepen over het uitdelen van miljarden aan subsidies.
Ook Vlaams minister van Financiën Matthias Diependaele (N-VA) vindt het niet zozeer nodig om het parlement meer zeggenschap te geven over uitgaven. Volgens hem moet er vooral een mentaliteitswijziging komen en moet de Vlaamse subsidiecultuur afgebouwd worden.
OPLIJSTEN IN KADERS NAAST ELKAAR
Dit vinden we terug in het subsidieregister
- 562.968 euro voor inclusief kunstencentrum Victoria Deluxe
- 25.000 euro voor de Antwerpse Pride
- 230.000 euro voor het Vlaams-Marokkaans Culturenhuis
- 990.000 euro voor LGBT-koepelorganisatie Çavaria
- 8,7 miljoen euro aan dotaties voor politieke partijen
Dit ontbreekt in het subsidieregister
- Meer dan 1 miljard euro aan uitgaven via Vlaamse Participatiemaatschappij
- Circa 500.000 euro voor Christelijke Arbeidersbeweging
- Meer dan 1 miljoen euro voor Boerenbond
- Meer dan 4 miljoen euro voor Unizo
- Meer dan 3 miljoen euro voor socialistische vakbond ABVV.
Foto’s (c) Gazet van Hove.