door Jurgen Ceder in ’t Pallieterke .
Op een 11 juliviering vertelde ik dat je op kaarten van België waarop socio-economische indicatoren zijn ingevuld met kleurtjes, je altijd moeiteloos de taalgrens kan terugvinden. Ik gaf als voorbeelden werkzaamheidsgraad, gemiddeld inkomen, invaliditeit, sterftecijfers Covid-19, enzovoort : overal zie je perfect waar Vlaanderen eindigt en Wallonië begint. Deze week kwam er nog een goed voorbeeld bij : de leeflonen.
Op een kaart gepubliceerd door DS, steunend op cijfers van het Planbureau, stond het percentage leefloners in kleurtjes weergegeven per gemeente. Bijna alle donkerblauwe vlekken (zeer weinig leefloners) liggen in Vlaanderen. Bijna alle bloedrode vlekken (zeer veel leefloners) liggen in Wallonië.
Een nog grotere groep inactieven zijn de langdurig zieken. Toevallig enkele dagen na het publiceren van de cijfers over de leeflonen, werden de resultaten bekend gemaakt van een studie van John Crombez, de voormalige voorzitter van Vooruit, die momenteel een nuttig bestaan nastreeft als onderzoeker bij het UZ Gent. Daaruit blijkt dat het aantal langdurig zieken tijdens de laatste 15 jaar is verdubbeld en veel hoger ligt dan in omringende landen. Crombez : “Geen enkel land heeft zoveel langdurig zieken.”
Het is mij niet bekend of deze studie ook de verschillen tussen Vlaanderen en Wallonië heeft opgetekend, maar die zijn er. Partena berekende vorig jaar dat het percentage langdurig zieken in 5 jaar (2016 tot 2021) in Wallonië steeg van 5,96 naar 7,87. In Vlaanderen steeg dat in dezelfde periode van 4,45 naar 5,36. Het verschil wordt dus groter, niet kleiner. De cijfers over de langdurig zieken lopen trouwens parallel met de cijfers inzake invaliditeit : in Wallonië liggen die veel hoger dan in Vlaanderen.
Een verdubbeling van het aantal langdurig zieken op 15 jaar tijd is fenomenaal. Zijn we allemaal plots zieker ? Uiteraard niet. De stijging is vooral opvallend bij het aantal mensen dat blijkt te lijden aan depressie of burn-out, met andere woorden de categorieën waarin fraude het makkelijkst en tegenonderzoek het moeilijkst is. Psychische stoornissen maken nu al 40 procent van de langdurige ziekten uit.
De nefaste rol van de PS
Crombez geeft toe dat sinds 2008 geen enkele maatregel is genomen om langdurig zieken te heractiveren. Zijn dergelijke maatregelen in de toekomst wel mogelijk ? Niet zolang de PS in de regering zit. De partij heeft zich tijdens deze regeringsperiode tegen alle heractiverende maatregelen verzet. Naast ambtenaren, zijn leefloners, invaliden en langdurig zieken het kernelectoraat van die partij. Bouchez : “De PS organiseert levenslang verlof.”
Dit land is zelf langdurig ziek, invalide zelfs, omdat het te veel in het belang is van een machtige partij om het zo te houden. Al deze cijfers maken het weer duidelijk : een staatshervorming die zich beperkt tot hebbedingetjes als bijvoorbeeld het arbeidsmarktbeleid is zinloos zolang de financiële afrekening federaal blijft gebeuren. Aan de neerwaartse spiraal, waarbij Vlaanderen door het Waalse wanbeleid wordt meegesleurd, kan alleen een einde gemaakt worden door een splitsing van de sociale zekerheid.
foto’s (c) Gazet van Hove.