door Jurgen Ceder in ’t Pallieterke .
De verontwaardiging over de uitspraken van Trump was groot. Op een campagnemeeting dreigde hij geen Amerikaanse bescherming meer te garanderen voor NAVO-landen die hun afspraken niet nakomen inzake defensie-uitgaven. “Roekeloze uitspraken over de veiligheid van de NAVO en over Art.5-solidariteit dienen alleen het belang van Poetin”, reageerde Charles Michel. Nochtans heeft Trump geen ongelijk.
Wat dient de belangen van Poetin immers het meest ? Een Amerikaanse kandidaat-president die eist dat NAVO-landen hun afspraken nakomen of de verwaarlozing van de Europese legers sinds het einde van de Koude Oorlog ? Wie lid wil blijven van de club, moet zijn lidgeld betalen. Als ik een Amerikaanse belastingbetaler was, zou ik het ook beu zijn dat ik meer moet bijdragen dan een Europeaan aan een verdedigingspact dat, laat ons wel wezen, meer in het belang is van die Europeaan.
Het is een goede zaak dat Trump de vadsige heersers van West-Europa nog eens heeft wakker geschud. Het had ook effect. Bondskanselier Olaf Scholz reageerde dat zijn land wel degelijk de 2 procentnorm zal halen en roept de andere EU-landen op om hetzelfde te doen. “Elke minuut telt”, benadrukte hij.
Gemakkelijk zal dat niet zijn. Vorige week bereikte de Commissie een akkoord met het Europees Parlement om de begrotingsregels te verstrengen. De schuldgraad mag niet meer dan 60 procent bedragen en het begrotingstekort mag de 3 procent niet overschrijden. Voor België, met een schuldgraad van boven de 100 procent en begrotingstekorten van boven de 5 procent, wordt dat een enorme uitdaging.
Schoktherapie
Waar moet dit land het geld vandaan halen om de uitgaven voor defensie, die bijna moeten verdubbelen om de NAVO-norm te halen, op te trekken ? Bovendien hebben de ideologische tegenstellingen tussen de twee landsdelen van ons politiek bestel van ‘onmacht’ en ‘stilstand’ synoniemen gemaakt.
Oud-minister Koen Geens deed vorige week een aantal opmerkelijke uitspraken in een interview met HLN : “Er zijn serieuze hervormingen nodig om dit land betaalbaar te houden. Als het federaal niet lukt om dat op een geloofwaardige manier te doen, is het beter dat men de bevoegdheden aan de deelstaten toewijst, zodat men het daar kan doen. Ik hoor steeds vaker zeggen : ‘Een staatshervorming, daar gaan we toch niet meer aan beginnen ?’ Maar als men geen staatshervorming wil, dat men dan eens zegt wat men wél gaat doen om ons land betaalbaar te houden.”
Er zit een opmerkelijke tegenstelling in wat Geens zegt en die vat het Belgische probleem goed samen. Hij acht het federale niveau niet meer in staat om ernstige hervormingen te verwezenlijken, maar pleit dan voor een staatshervorming (die noodzakelijk radicaal moet zijn als die de deelstaten financieel van elkaar wil loskoppelen) die precies federaal moet beslist worden. Dit land heeft radicale schoktherapie nodig. Hopelijk kunnen de verkiezingen van juni en hun nasleep daarvoor zorgen.
foto’s (c) Gazet van Hove .