Maaike De Vreese en Nadia Sminate (eigen redactie)
Asiel en migratie
door Stijn Derudder in ’t Pallieterke .
Vlaams Parlementsleden voor N-VA Maaike De Vreese (39) en Nadia Sminate (42) beschrijven in ‘Vreemde Vlamingen’ hun plannen voor een beter inburgeringsbeleid. De combinatie inburgering en migratie is immers een grote uitdaging en dat zal er niet makkelijker op worden. Het aantal Belgen met allochtone roots is op minder dan 80 jaar met bijna 800 procent gestegen. In onze studio spraken we daarover met beide dames, vergezeld door Karim Van Overmeire, onze nieuwste aanwinst die als schepen in Aalst jarenlang ervaring heeft met inburgering en migratie.
Hoe is die evolutie, van 4,3 naar 33 procent, tot stand gekomen ?
Maaike De Vreese : “Na WO II is België begonnen met arbeidsmigranten aan te trekken, vooral om in de mijnen te gaan werken. Het eerste bilaterale akkoord dat ons land afgesloten heeft, was met Italië. Daarna waren er dergelijke akkoorden met niet-EU-landen als Marokko en Tunesië. Er kwamen steeds meer arbeidsmigranten en via gezinsherenigingspolitiek groeide de allochtone bevolking aan. De jongste tijd gebeurt dat door de gevolgen van allerlei oorlogen en crisissen, denk onder andere aan Syrië. Heel wat asielzoekers komen naar Europa en Vlaanderen omdat het hier op sociaal en economisch vlak heel aantrekkelijk is.”
Nadia Sminate : “Wat ons opviel, is dat op het moment dat men die akkoorden had gesloten, en ook de decennia nadien, er daarover heel weinig parlementair debat was. Men had die werkkrachten nodig, dus die zijn gekomen. Punt aan de lijn. Maar buiten het parlement werden daar wel vragen over gesteld. Mensen ‘aan den toog’, maar ook academici die al in de jaren zestig waarschuwden om niet te morrelen met grenzen, of anderen die zeiden dat we problemen zouden ervaren met moslims omdat die onze gebruiken, waarden en normen niet kennen. Toen al werd daarvoor gewaarschuwd, maar de politiek was daar blind voor. Dat is een proces dat we beschreven hebben in ons boek, wat toch belangrijk is om te komen tot het beleid dat we nu kennen.”
“Het probleem zit meer bij de linkse elite dan bij de nieuwkomers” – Karim Van Overmeire
Karim Van Overmeire : “Wanneer het over religie gaat, merken we dat er weinig problemen zijn met orthodoxe christenen of met boeddhisten. Bij moslims hebben we te maken met de islam, een ideologie die het hele leven stuurt. Mijn ervaring is dat moskeeën veel meer dan gebedshuizen zijn. Het zijn bijna anti-inburgeringscentra, anti-integratiecentra, waar kinderen waarden opgelegd krijgen die parallel staan met de onze. Daar situeert zich een groot probleem. Ik zie dat jullie pleiten om in het onderwijs, althans het officieel onderwijs, af te stappen van godsdienstonderricht en naar een soort burgerschap of burgeronderricht willen gaan…”
Nadia Sminate : “Ik wil eerst even inpikken op wat je zei over de moskeeën. Ik zou het fout vinden om de moskeeën met alle zonden van de wereld te beladen. Het klopt wel dat er zich daar problemen voordoen en we moeten de bezoekers van die moskeeën duidelijk maken dat extremistische geloofsleer geen plaats heeft in Vlaanderen. Er is vooral te weinig aandacht voor alles wat rond de moskeeën gebeurt. De vzw’s en de Koranscholen bijvoorbeeld. Daar hebben wij heel weinig vat op, zeker vanuit Vlaanderen, omdat wij daar niet voor bevoegd zijn. Ik maak mij daar zorgen over. Wat onderwijs betreft, is Maaike de specialist (lacht).”
Maaike De Vreese : “Je ziet ergens wel een botsing van culturen. Moslims vertellen dat religie voor hen primordiaal is. Het is dan ook aan ons om te zeggen wat onze waarden en normen zijn, wat de leidcultuur is en dat er verwacht wordt dat ze die aanvaarden. Aan de nieuwkomers maken we dat duidelijk, maar in ons onderwijs doen we dat veel te weinig. De derde-generatiejongeren hebben helemaal geen inburgeringsbeleid gehad en de ouders van die jongeren dikwijls ook niet. Daar schieten we tekort. We zien dat bij onze Vlaamse jeugd godsdienst minder belangrijk is, maar godsdienst is bij die moslimjongeren wel heel belangrijk. Wat doen wij dan in ons gemeenschapsonderwijs ? Twee uur per week gaan we die kinderen in aparte klassen zetten en godsdienstonderricht geven. Maar wat vergeten we ? We vergeten onze eigen waarden en normen, burgerschap en gemeenschapsvorming genoeg aandacht te geven. Kinderen moeten daar samen over discussiëren en debatteren. Ook over religie trouwens, want religieuze geletterdheid is belangrijk. Bijvoorbeeld om mee te geven vanwaar al die kruisbeelden en kerken komen in Vlaanderen. Dat kan allemaal leiden naar meer begrip voor elkaar.”
Religie kan dus nog altijd verbindend werken ?
Maaike De Vreese : “Ja, religie kan absoluut ook verbindend werken.”
Nadia Sminate : “Ik denk dat zingeving nog altijd belangrijk is in onze samenleving. Het is niet omdat de mensen niet meer naar de kerk gaan, dat ze niet meer gelovig zouden zijn.”
“Wij willen de integratie-industrie stoppen en meer investeren in inburgering” – Nadia Sminate
Karim Van Overmeire : “Hier zitten we bij de kern van zaak. De islam is veel meer dan zingeving. Islam is een ideologie die je hele leven organiseert. Het is een fascinerende godsdienst, met relatief eenvoudige regels en een gigantische aantrekkingskracht, ook op jonge mensen. Die komen terecht in een samenleving die hyper-individualistisch is geworden. Mensen zoeken inderdaad wel zingeving, maar dat is het ‘ietsisme’. Geloven dat er ‘iets’ is en voor de rest zoals op een menukaart kiezen wat je bevalt. Dat botst met mensen die een heel sterke overtuiging hebben en die niet op zoek zijn naar hun eigen mening, maar wel naar wat Allah hen opgelegd heeft. De impact van die botsing mag men niet onderschatten. Dat leidt dan concreet tot onder andere discussies over halalmaaltijden en hoofddoeken.”
Nadia Sminate : “Ja, inderdaad, je hebt het heel juist geschetst. Zelf heb ik een heel duidelijke Vlaamse overtuiging, maar ik zou die als ambtenaar niet opdringen aan iedereen die ik tegenkom. Maar bij de hoofddoek moet dat blijkbaar wel kunnen. Ik stoor me daar echt heel hard aan.”
Maaike De Vreese : “Omgekeerd zou dat absoluut niet getolereerd worden en dat wijst op een duidelijke hypocrisie. Voor ons en onze partij zijn burgerschap en gemeenschapsvorming heel belangrijk. Onze Vlaamse identiteit is niet ‘iets vies’, maar de linkse, progressieve elite denkt daar anders over. Zij gaan ervan uit dat nieuwkomers niet in staat zouden zijn om Nederlands te leren of onze normen en waarden te kennen. Daar gruwel ik van, want dat is een racisme van de lage verwachtingen. Wij mogen gerust trotser zijn op onze Vlaamse identiteit, dat veel duidelijker naar voren schuiven en dan ook heel trots de verdediging van onze kernwaarden op ons nemen. Dat zal dan ook wel doorstromen hoor, dan zullen die mensen dat ook wel veel sneller ervaren.”
Karim Van Overmeire : “Het probleem zit inderdaad meer bij de linkse elite dan bij de nieuwkomers, want velen van hen staan daarvoor open. Zij hebben immers de stap gezet en willen een deel worden van hun nieuwe samenleving. Nu worden die nieuwkomers geconfronteerd met een samenleving die zegt dat dat eigenlijk niet hoeft, dat iedereen zijn ding mag doen en gerust zijn eigen regels mag volgen.”
“De poort moet absoluut dicht en de gezinshereniging moet veel strikter aangepakt worden” – Maaike De Vreese
Dat beschrijven jullie ook in jullie boek, namelijk ‘de integratie-industrie’.
Nadia Sminate : “Ja, inderdaad. Zoals Maaike zei, gruwelen wij van het feit dat veel van onze linkse collega’s nieuwkomers nog steeds als slachtoffers bestempelen. Onze visie daarover is heel duidelijk. We moeten ze namelijk streng bij de hand nemen en hen vertellen dat ze zo snel mogelijk Nederlands moeten kennen en een job moeten hebben. Wij willen streng, maar rechtvaardig zijn in dat inburgeringsbeleid. Maar al die vzw’s, al die organisaties die gericht zijn op die doelgroep, hebben het tegenovergestelde effect. Die zorgen ervoor dat een allochtoon nog meer allochtoon wordt. Je ziet wat er gebeurd is met al die vzw’s van Sihame El Kaouakibi. Wij pleiten er in ons boek heel duidelijk voor om die integratie-industrie te stoppen en nog meer te investeren in die inburgering. Maar op een bepaald moment moet je mensen ook durven los te laten en te zeggen dat het nu aan henzelf is.”
Maaike De Vreese : “We hebben ook een heel bloeiend verenigingsleven bij onze jeugd. We kregen eindelijk jongeren van allochtone origine langzaamaan richting de jeugdbeweging, maar men stimuleert ze naar verenigingen speciaal opgericht voor allochtone jongeren. Neem gewoon deel aan het verenigingsleven dat er is en ook wij moeten er werk van maken om die jongeren op te nemen. We mogen het niet overlaten aan de linkse verenigingen.”
Karim Van Overmeire : “Dat is ook mijn ervaring. Er circuleert gigantisch veel geld in die inburgeringsindustrie. Die middelen worden doorgespeeld naar lokale besturen en die zoeken dan partners om ermee aan de slag te gaan. En op het terrein zie je alleen die linkse vzw’s. Hoewel in Vlaanderen 50 procent, of meer, voorstander is van een beleid zoals jullie het uittekenen, zie je geen dergelijke partners op het terrein. Wat jammer is, want die zouden echt het verschil kunnen maken. Ze zouden mensen echt kunnen vastpakken en Vlaming laten worden onder de Vlamingen.”
Wat zijn nog enkele van de belangrijkste maatregelen die jullie voorstellen ?
Maaike De Vreese : “Migratie en inburgering moeten hand in hand gaan. Als je ziet hoeveel ongecontroleerde en illegale migratie er is, gecombineerd met het aantal gezinsherenigingen, dan is dat gewoon te veel. De poort moet absoluut dicht en de gezinshereniging moet veel strikter aangepakt worden. We moeten ook al starten met op voorhand voorwaarden te stellen. Leer de taal in het land van herkomst en leer ginder over onze waarden en normen. Als je die dan kent, kunnen we beginnen te denken aan een visum, maar niet eerder.”
“Ik begrijp niet dat sommige partijen het probleem nog altijd niet inzien. Ik heb voor Dienst Vreemdelingenzaken gewerkt en in die hoedanigheid ben ik veel in contact gekomen met mensen uit probleemwijken. Wanneer je merkt dat je met mensen die hier al jarenlang zijn geen gesprek kan voeren in het Nederlands, vind ik dat men eindelijk de zaken eens moet benoemen zoals ze zijn. Dat is stap één en dat hebben we ook gedaan met ons boek. We doen dat bovendien aan de hand van heel wat cijfers om die problemen te kunnen objectiveren en om daarmee dan verder aan de slag te gaan. Nu is het de uitdaging om dat op de juiste manier te doen.”
foto’s (c) Gazet van Hove .