door Karl Van Camp in ’t Pallieterke .
Tom Waes kent binnen een tweetal weken zijn straf voor dronken en onverantwoord rijden. Waes riskeert een rijverbod tot 5 jaar, een alcoholslot en een geldboete.
Vergelijk dit even met de voetballer Sofian Kiyine, die in Flémalle via een rotonde door de lucht vloog en in een sporthal belandde. U zal zich de spectaculaire beelden nog wel herinneren. De man reed op dat ogenblik 150 km per uur in plaats van de voorgeschreven 50 km per uur. Ook hier speelde alcohol een rol : de man had 1,72 promille alcohol in het bloed. Ondanks de ernstige feiten, kreeg de voetballer vorig jaar een uitstel van veroordeling voor de politierechtbank van Luik. Voorlopig gaat de man dus vrijuit, al is het parket wel in beroep gegaan.
De kans dat Tom Waes geen straf zal krijgen, is onbestaande; het zou ten andere een slecht signaal zijn. Maar het toont toch wel aan dat er in Wallonië en Vlaanderen anders gestraft wordt inzake verkeersovertredingen.
6,9 miljoen boetes
Dat brengt ons bij de jaarlijkse cijfers die de FOD Justitie ons bezorgt. In 2024 werden 6,9 miljoen boetes uitgeschreven door de politie, goed voor een bedrag van zo’n 577 miljoen euro. Dat geld komt in eerste instantie op de rekening van de FOD Financiën. Ongeveer de helft van het bedrag gaat naar de federale overheid. De andere helft gaat naar de gewesten. Vlaanderen is goed voor ongeveer 63 procent van de overtredingen en dat is ook ongeveer het percentage dat Vlaanderen krijgt uitgekeerd, omgerekend dus een 181 miljoen euro. Wat er met het geld in de federale begroting gebeurt, is niet duidelijk.
Vorig jaar is een half miljoen meer verkeersovertredingen vastgesteld dan het jaar ervoor. Vergelijken we met 2022, dan is het aantal vaststellingen in Vlaanderen lichtjes gedaald. Maar in Wallonië zien we op twee jaar tijd een stijging van het aantal verkeersovertredingen met maar liefst 44 procent. Daar is wel degelijk een verklaring voor. In Vlaanderen zijn er veel meer trajectcontroles en flitspalen, wat maakt dat de gemiddelde Vlaming voorzichtiger omgaat met de gaspedaal. Een voorbeeld : in 2024 waren er zo’n 158 trajectcontroles op de Belgische snelwegen.
Maar nu het verschil : Vlaanderen heeft zo’n 1.450 km autosnelwegen waarvan 600 km gecontroleerd wordt door trajectcontroles. Wallonië heeft zo’n 1.700 km autosnelwegen waarvan 276 km gecontroleerd wordt door trajectcontroles. Wallonië is echter aan een inhaalbeweging bezig en plaatst volop nieuwe flitspalen en trajectcontroles. Dat is alvast een verklaring voor de opvallende stijging van het aantal snelheidsboetes in 2024. Let wel : het gaat hier enkel over de trajectcontroles op de autosnelwegen. De cijfers van de regionale en lokale wegen zijn hier niet meegeteld, maar ook daar zijn grote verschillen te merken tussen de regio’s.
GAS doet gas minderen
Dat de Vlaming voorzichtiger omgaat met zijn/haar gaspedaal, heeft ook met een ander fenomeen te maken. In Vlaanderen kennen we de snelheidsovertreding die via een GAS-boete wordt gesanctioneerd en rechtstreeks door de gemeenten wordt geïnd. In 2023 incasseerden de Vlaamse gemeenten zo’n 124 miljoen euro aan GAS-boetes, hoofdzakelijk afkomstig uit verkeersboetes. Dat systeem van administratieve gemeentelijke boetes kennen wij in Vlaanderen al sinds 2021, maar in Wallonië kent men dat systeem niet of nauwelijks. Al wordt er ook daar gewerkt aan een decreet naar het voorbeeld van Vlaanderen. Maar wat duidelijk is : een Vlaming krijgt veel meer te maken met boetes en dat heeft niets met zijn of haar rijgedrag te maken, maar wel met een veel grotere pakkans.
Besluit : Noord en Zuid verschillen wel degelijk in visie inzake verkeersbeleid en sanctionering van verkeersovertredingen. En dan zijn er mensen die beweren dat alle Belgen gelijk zijn voor de wet …
foto’s (c) Gazet van Hove.