COLUMN – door Siegfried Bracke – www.doorbraak.be .
Wat Bart De Wever deelt met Jean-Luc Dehaene is het talent om in de vaderlandse politiek altijd alle anderen een slag voor te zijn. Een kwestie van vooruitdenken. Die anderen voeren vandaag de discussie van gisteren, De Wever en Dehaene voer(d)en die van morgen.
Vandaag denkt elke partijvoorzitter als een soort influencer de gang van het land te bepalen met likes, tweets, quotes en tegenquotes. De Wever – jarenlang dé influencer, ook al toen dat woord nog niet was uitgevonden – stelt tegenover al het gedoe een eenvoudig ouwerwets geloof in verantwoordelijkheid. Want almaar meer mensen vragen van de politiek een echte oplossing; de voorzitters zorgen elke dag voor bijkomende problemen. Er loopt een reclamespotje op de radio waarin de politiek spontaan geassocieerd wordt met ruziemaken.
Van hol naar vol
Horum omnium stultissimus ? Sammy Mahdi. Auteur van Van hol naar vol. Geschreven in 2021, maar in 2024 bleek net het omgekeerde : van vol naar hol. Met nog elf zetels in de Kamer haalde de partij de laagste christendemocratische score ooit. En nog minder dan elf zetels, het kan ook. Mahdi, die omwille van het profiel van de partij geregeld iets anders zegt dan de eigen ministers, werkt eraan.
Mahdi lijkt te denken dat als er geen ernstige begroting komt, De Wever dan een serieus probleem heeft. Mahdi vergist zich : die begroting is het probleem van ons allemaal. Los het op !
Die begroting is het probleem van ons allemaal. Los het op!
Al is het tegelijk niet ondenkbaar dat De Wever dat allemaal prima vindt. Wie geen moeilijke beslissingen kan nemen, zei hij in Gent, is niet capabel te besturen. Dat zinnetje had van Dehaene kunnen komen. Maar Mahdi heeft dat waarschijnlijk niet gehoord. Toen De Wever vorige week vroeg om radiostilte in de begrotingsonderhandelingen, stapte de cd&v-voorzitter gezwind naar de camera’s. Mahdi’s fijnste instrument is de voorhamer.
Conner
Helemaal anders overigens dan zijn collega-partijvoorzitter Conner Rousseau. Hij en zijn ministers komen de laatste tijd alleen voor de camera om te zeggen dat ze niets gaan zeggen, want, zeggen ze, wij zijn wél verantwoordelijk. Conner heeft een neus voor wat in de lucht hangt.
Anders dan Mahdi weet De Wever dat je geen beter supporter kan hebben dan de werkelijkheid. Het omgekeerde is trouwens hét probleem van de vakbonden : die zijn losgeslagen van de realiteit. Die wijst zichzelf uit. We moeten dus niet doen wat de Fransen doen, elke verandering afwijzen; we moeten doen wat bijvoorbeeld de Zweden hebben gedaan. Én uitgaven én belastingen schrappen; het overheidsbeslag verminderen. Het begrotingstekort stond daar in 1993 op maar liefst 11 procent. In 2010 was dat 0,3 procent. De Zweedse staatsschuld werd in dezelfde periode gehalveerd. Hervormen kan dus …
Euroclear
Terzijde … Op 14 oktober zat ik ’s ochtends op de trein met een grote groep Kempische betogers in rode en groene hesjes. Vriendelijke, vrolijke mensen; op uitstap naar Brussel, leek het wel. Ze werkten, op één man na, allen voor de vakbond of de mutualiteit. Ze wilden hun werk houden, zegden ze. Een van hen was ronduit eerlijk : ze had het over ‘het behoud van ons businessmodel’.
De werkelijkheid zegt ook nog iets anders. Op De Standaard na – de krant lijkt almaar meer op een echokamer – merkt de hele wereld, ook dat deel dat het met hem oneens is, dat die De Wever geen domoor is. Ook in Europa hebben ze dat in de gaten, en dat is niet alleen omdat hij bijna perfect Engels, Frans en Duits spreekt. (Naar verluidt doet alleen de Deense premier Mette Fredriksen hem dat na.)
De hele wereld merkt dat De Wever geen domoor is.
Het hele land – links, rechts en averechts – moet De Wever bedanken omdat hij ons alvast voorlopig de mogelijke (en volgens veel anderen waarschijnlijke) Euroclear-rekening heeft bespaard. Bad boy De Wever is misplaatst; niemand kon zijn argumenten beantwoorden. Zelfs Hendrik Vos, de favoriet van de Lichte Mediabrigade, kon op de radio niet anders dan dat toegeven.
De media
Dat is trouwens de opvallende verandering. Tot pakweg anderhalf jaar geleden is De Wever groot geworden dankzij – of zo u wil, ondanks – de media. Het systeem was vele jaren lang altijd hetzelfde : De Wever zei iets en een hele week lang ging het Vlaamse publieke debat over de zoveelste ergerlijk foute uitspraak van … Over woke, over Angela Merkel, … Het zorgde ervoor dat hij niet alleen het politieke debat, maar zelfs het denken over politiek heeft kunnen vormen. Dat is gestopt.
Maar opnieuw is De Wever een ronde voor : hij doet nauwelijks nog uitspraken, hij is bewust afstandelijk. Met de discipline van de generaal en met de precisie van de historicus laat hij het aan iedereen zien : he’s the boss, not a friend. Hij is de CEO van België, niet de voorzitter van een eeuwigdurende diplomatieke conferentie. Niet met de symboliek van de ploeg van elf miljoen, maar gewoon omdat het moet. De Wever is op die manier verbindend, zonder dat (te vaak misbruikt) woord ook maar één keer te gebruiken.
De Wever is verbindend, zonder dat (te vaak misbruikt) woord ook maar één keer te gebruiken.
Finaal zal hij zelfs zijn communautair programma uitvoeren : omdat het niet anders kan. De firma België valt anders niet op orde te krijgen. Dat in de deelgebieden bij vergelijking met de federale staat het geld tegen de plinten klotst – zelfs daar waar de schuld schrikwekkende proporties aanneemt – wordt nergens nog ontkend. Men zal noodgedwongen eindigen bij het confederalisme. De Open Vld en ook Sammy Mahdi zullen dan zeggen dat ze lang geleden en lang vóór de N-VA al tot die conclusie waren gekomen …
Het Hof van De Wever
Van de N-VA gesproken … Men heeft dat jarenlang gezegd en het was toen niet echt waar. Men zegt het vandaag niet meer, maar het is waarder dan ooit : de N-VA is een eenmanspartij. Ja, er is ook Theo Francken en er is Zuhal Demir, maar daar stopt het ongeveer. De rest behoort tot het Hof van De Wever.
Toen hij zestien was, werd Bart De Wever kampioen van België vier-op-een-rij. Toen al. Vijf-op-een-rij : bestaat dat ?
Siegfried Bracke was voor de N-VA Kamervoorzitter en gemeenteraadslid in Gent. Voordien was hij journalist bij de VRT.
foto’s (c) Gazet van Hove & wikimedia commons.