NIEUWS – door Pieter Bauwens – www.doorbraak.be .
De regering-De Wever toont perfect aan dat het met dit België niet kan.
De federale regering heeft de centenindex ingevoerd. Lonen boven 4.000 euro bruto en pensioenen boven 2.000 euro bruto worden niet meer volledig geïndexeerd. Het is een van de maatregelen waarmee de regering-De Wever een paar miljarden probeert te vinden. Met die centenindex bewijst Bart De Wever, net zoals Oedipus, dat hij zijn lot niet kan ontlopen.
Wat hier gebeurt, is typisch Belgisch. In plaats van te snijden in structurele verspilling, kiest de regering voor een technische correctie die vooral de actieve middenklasse treft. De koopkracht van wie iets meer verdient dan gemiddeld, zoals leerkrachten, gespecialiseerde arbeiders en middenkader wordt uitgehold. Maar ondertussen blijft de echte put grotendeels onaangeroerd.
Structureel tekort, technische pleister
De Belgische begroting kampt niet met een tijdelijk tekort, maar met een structureel probleem. De overheidsuitgaven zijn te hoog. Een deel van die uitgaven vloeit weg via transfers naar gewesten die structureel meer uitgeven dan ze opbrengen. Een ander deel verdwijnt in een uitdijende overheidsadministratie en in kosten van decennia van falend integratie- en migratiebeleid. Maar daarover wordt liever gezwegen.
De centenindex is in die zin symptomatisch : hij maakt de indexering complexer, jaagt werkgevers op extra administratieve kosten en tast de koopkracht aan van wie net boven de drempel zit. Ondertussen kan of durft de coalitie niet fundamenteel in te grijpen in de groeiende omvang van de overheid en de voorwaarden om aanspraak te maken op sociale bescherming. Ook de houdbaarheid van de automatische loonindexering in een land met een hoge schuld en vergrijzing, blijft onbespreekbaar.
De kost van het compromis is voor de bedrijven en de samenleving, de winst voor de begroting is beperkt
In een coalitie waar de ene partner de automatische index wil afschaffen en de andere hem koste wat kost wil bewaren, is het resultaat voorspelbaar : een Belgisch compromis. ‘De index wordt behouden,’ zeggen de voorstanders. ‘De index wordt beperkt,’ zegt wie hem wil afschaffen. Ze hebben allebei gelijk. De kost van het compromis is voor de bedrijven en de samenleving. De winst voor de begroting is beperkt. Maar… er is een compromis. En dat telt.
Een regering die écht orde op zaken wil stellen, zou niet beginnen bij de index van de middenklasse. Zo’n regering begint bij de vraag waarom België structureel meer uitgeeft dan het met belastingen ophaalt. Die zou kijken naar de efficiëntie van de publieke sector, naar de kosten van een uit de hand gelopen migratie- en asielbeleid, naar de perversiteit in de financiering van de deelstaten en de structurele lekken in de huidige staatsstructuur. Maar dat zijn taboes.
Te laat en te laf
De Wever heeft gelijk als hij zegt dat saneren pijn doet. Zeker als dat veel te laat komt, zoals vandaag in België. Pijnloos saneren, daar hadden ze jaren geleden werk van kunnen maken. Maar ook de regeringen van toen vonden de moed niet. Ook toen werd dat ‘politiek onmogelijk’ genoemd.
Maar via de centenindex de pijn verdelen over de mensen die al het meeste bijdragen, is geen sanering. Dat is het oude Belgische recept van ‘we redden het wel weer een paar jaar’. Zolang de regering dat recept blijft volgen, zullen we elke nieuwe besparingsronde hetzelfde patroon zien : veel gedoe over relatief kleine maatregelen, en te weinig beweging op de echte structurele problemen.
Griekse tragedie in de Wetstraat
De centenindex is daar een perfect voorbeeld van. Hij lost niets fundamenteels op. Hij verschuift alleen de last. En dat is precies wat Vlaanderen zich niet nóg eens jaren kan veroorloven. Hoe langer we wachten om in te grijpen, hoe pijnlijker de maatregelen worden.
De regering-De Wever toont perfect aan dat het met dit België niet kan
Het lijkt wel een Griekse tragedie, zoals Oedipus die zijn noodlot trachtte te ontlopen en het daarmee net inhaalde. De regering-De Wever toont perfect aan dat het met dit België niet kan. Exact wat de premier al jaren zegt en wat Georges-Louis Bouchez tracht te voorkomen.
Wie van de twee de held is en wie de antiheld, moet u zelf maar uitmaken.
Pieter Bauwens is sinds 2010 hoofdredacteur van Doorbraak. Journalistiek heeft hij oog voor communautaire politiek, Vlaamse beweging en religie.
foto’s (c) Gazet van Hove.