Door Johan Sanctorum – www.doorbraak.be .
België glansloos uitgeschakeld door een meute verbeten Welshmen. De tricolore parafernalia kunnen weer opgeborgen worden, de hausse van de biersector (want daar gaat dit EK toch ook in de eerste plaats om : de verkoop van bier, borrelnootjes en televisietoestellen) is voorbij. De nabespreking op VRT-Sporza met een viertal anders zo vrolijk taterende 'analisten', waaronder de onvermijdelijke Jan Mulder, verliep in een begrafenissfeer. Tjonge, zelden zo’n verslagenheid op het scherm meegemaakt.
Op zo’n moment durft een mens wel eens diep te gaan, en dan wordt het voor een voetbalfilosoof interessant. Want terwijl het alsmaar ging over het individualisme en het gebrek aan cohesie in die Belgische ploeg, begon Jan Mulder op de zijn eigen wijze te freewheelen en liet zich opeens ontvallen dat de Rode Duivels leden aan ‘een gebrek aan bewustzijn’. En toen werd het pas helemaal stil bij de vier analisten, alsof ze plots beseften dat dit over veel meer dan sport ging, en er zowaar een politiek-incorrect thema dreigde aangesneden te worden. Een paar minuten later floot moderator Karl Vannieuwkerke veiligheidshalve af.
Maar Jan Mulder had wel degelijk de vinger op de zere plek gelegd : het gaat bij dat kwakkelige Rode Duivels-fenomeen niet over talent, fysieke conditie, tactiek, zelfs niet over de coach, maar over ‘bewustzijn’. Een filosofisch begrip waar bibliotheken vol over geschreven zijn, maar dat ik hier interpreteer als ‘collectieve identiteit’, of in dit geval het ontbreken ervan. Ondanks alle driekleurige toestanden in de tribunes en de marketingmachine die de Belgische Voetbalbond in de rode cijfers jaagt : de Rode-Duivelsploeg is en blijft een losse verzameling rijkelijk betaalde clubspelers die vooral zichzelf vertegenwoordigen en via dat EK hun marktwaarde nog hopen op te krikken. En dat is wel degelijk een politiek gegeven. Want wat doe je, als je in een nationale voetbalploeg zonder natie speelt ? Tijdens de training voor een cruciale match even het vliegtuig nemen om met een club te gaan onderhandelen. Met de zegen van de coach. Sportief Europa keek ernaar en verbaasde zich.
Sport en patriottisme, of waarin een klein land zichzelf kan overtreffen. Uitgerekend de kleinere landen (Wales, Kroatië, Noord-Ierland, en vooral het schitterende IJsland) hebben op dit voetbal-EK getoond dat ook internationaal spelende profs zich kunnen gedragen als een solide formatie die voor de nationale eer gaat. Niet zo de Belgen : het misverstand op het veld tussen de ééntalig francofone Eden Hazard en het Vlaamse trekpaard De Bruyne is misschien wel symbolisch voor een versplinterd land zonder ziel, enkel nog protocollair in functie. Nu ja, protocollair : de Brabançonne kent sowieso niemand, ook aan details merkt men dat de Belgische vedetten even goed voor Burkina Fasso hadden kunnen uitkomen.
De wanhoop van doelman Thibaut Courtois na afloop van de match ging dus over veel meer dan voetbal: het Belgische team is een team van vaderlandsloze voetbalclowns. Had Jan Mulder in Sporza dus nog één frase verder kunnen of mogen gaan, dan ging wellicht die als volgt luiden : 'We hebben geen nationale ploeg, omdat we geen natie zijn'. Jammer voor de fans, maar het is gewoon zo, en nu de EK-droom voorbij is mag het ook terug luidop gezegd. Het gebrek aan trots omtrent wat vandaag als een failed state wordt omschreven, ligt aan een historische weeffout in de Belgische constructie, waarover ook een bibliotheek vol is geschreven, en die uiteindelijk neerkomt op de realiteit van een taalgrens, tevens cultuurgrens, ongeveer zo oud als onze tijdrekening. Net het ontkennen van die grens leverde België de cultus van een soort non-identiteit op, hardnekkig volgehouden en soms gelinkt aan een ridicuul 'surrealistisch' alles-kan-universum van pijpen en bolhoeden.
De realiteit is bitter, en de elf eenzame voetbalmiljonairs maakten dat duidelijk. Geen natie, geen natiegevoel, geen thuisgevoel : we zijn vreemden in eigen land en gedragen ons dan ook inciviek, als belasting-ontduikende en dronken op de weg rijdende niet-burgers. Ook dat is een aspect van mankerende verbondenheid. Het gaat om zoveel meer dan chauvinisme, het gaat om de (on)mogelijkheid om gemeenschappelijke waarden te beleven. Dat is van oudsher een Belgisch deficit, het werd ook een Vlaams deficit. Bekijk de hopeloze discussie rond het onverdoofd slachten, de kortsluiting tussen wat wij als een grondwaarde aanvoelen, de druk van de moslimcultuur om die ethische consensus rond dierenwelzijn te doorbreken, en het falen van de rechtstaat om op haar strepen te staan.
Nu zult u zeggen : ja, maar wat als België nu wél die match had gewonnen en wie-weet de finale had bereikt ? Tja, wat als mijn hond melk dronk en kon spinnen. Als de Rode Duivels-hype een aanleiding vormde voor sommigen om een België-gevoel uit de lucht te plukken, dan is het Rijselse fiasco een ideale gelegenheid om weer met twee voeten op de grond te gaan staan, en te constateren dat dit ons thuisland niet is. Stik jaloers ben ik toch wel op die IJslanders, met een totale populatie van een middelgrote stad, die voetbalreuzen opzij zetten uit pure ploeggeest en collectieve verbetenheid. Daar zit dus een natiegevoel achter, zeker weten, dat bijvoorbeeld ook de bankencrisis van 2008 op een eigen manier oploste door de schulden niét op de bevolking af te wentelen en de bankiers gewoon achter de tralies te zetten. Vergelijk dat met Fortis, Dexia, Optima, en ontdek de verschillen.
'Een gebrek aan bewustzijn', dank u Jan, ook al schrok je van je eigen uitspraak en mocht/wilde je de redenering niet vol maken. We doen het in jouw plaats, bij deze.
Johan Sanctorum is filosoof, publicist, blogger en Doorbraak-columnist
Foto’s (c) Gazet van Hove.
Een team van vaderlandsloze voetbalclowns Tegen een ploeg verbeten en verbonden Welshmen bleek het marketingproduct dat ‘Rode Duivels’ heet, kansloos. Door Johan Sanctorum – www.doorbraak.be . België glansloos uitgeschakeld door een meute verbeten Welshmen. De tricolore parafernalia kunnen weer opgeborgen worden, de hausse van de biersector (want daar gaat dit EKLees verder
Haalbaarheidsstudie administratief centrum – lastvoorwaarden en gunningswijze De huidige accommodatie en infrastructuur van het Hovese gemeentehuis aan de Geelhandlaan zijn niet meer van die aard dat ze ondersteuning kunnen bieden aan een hedendaagse dienstverlening. Men zetelt in een geklasseerd historisch kasteel waar men geen enkele verbouwing mag aan doen ofLees verder
Het gemeentehuis van Kontich wordt in 2017 grondig verbouwd. Het administratief personeel verhuist dan tijdelijk naar het voormalige gebouw van het Vredegerecht aan de Mechelsesteenweg. De open binnenruimte van het gemeentehuis krijgt een overkapping waardoor er een atrium ontstaat. Bovenop het dak komt een nieuwe verdieping waar de nieuwe raadzaalLees verder
De media hadden Piqueur moeten ontmaskeren Je hebt als oplichter niet veel te vrezen van de Vlaamse media. Pas nadat je betrapt bent, komt het echt in alle kranten. Door Dominique Laridon – www.doorbraak.be . Eerlijk is eerlijk : de pers spaart de SP.a niet in de nasleep van het Optima-fiasco. MetLees verder
N-VA Edegem heeft een vervangster verkozen voor schepen Guy Van Sande die vorige week vrijdag ontslag nam. De partij duidde Ine Bosschaerts aan als de nieuwe schepen voor Edegem. De 23-jarige Bosschaerts is al gemeenteraadslid en vorig jaar werd ze verkozen tot eerste voorzitter van Jong N-VA voor de AntwerpseLees verder
In Hove wordt de Vlaamse feestdag gevierd op zondag 3 en vrijdag 8 juli. Om 10.00 uur heeft eerst de traditionele eucharistieviering plaats in de Sint-Laurentiuskerk. Om 11.00 uur wordt iedereen op het grasveld naast de speeltuin verwacht voor het muzikaal gedeelte met aperitief en de barbecue. Dit alles wordtLees verder
Op zaterdag 9 en zondag 10 juli 2016 is het gemeentepark van Kontich “the place to beer”. Daar kan je komen proeven van de lekkerste bieren gebrouwen door lokale hobbybrouwers. Bieren in smakelijke degustatieglazen. Bieren die verbazen. Bieren met klinkende namen als Joske, De Leste, Knots, Contje, Godisvremd, enz… JeLees verder
‘De fut is eruit,’ uit de EU. En sinds brexit staan de sluizen open. We staan op de rand van een crisis … Door Mark Grammens – www.doorbraak.be Wel, wel. De Britten hebben het dus toch aangedurfd om zich uit te spreken tegen verder lidmaatschap van de EU, en EuropaLees verder
In de gemeente Edegem voelen mensen zich thuis. Wie in de gemeente woont, houdt van het groen en de ontmoeting. Wie voor de gemeente werkt, houdt van dynamiek en vernieuwing. Edegem streeft naar efficiëntie en een constante kwaliteitsverbetering. De gemeente Edegem zoekt een dynamische, enthousiaste, collegiale medewerker of medewerkster dieLees verder
De zomer wandeldag gaat op zaterdag 2 juli door het Scheldeland in de regio Kalken (tegen Gent). Voor de stevige stappers maken ze er een wat langere dag van, voor wie liever wat minder ver stapt wordt het een halve dag. Samenkomst aan de Hovese sporthal om 9.00 uur voorLees verder