Door Tom Garcia – www.doorbraak.be .
Het zijn rare tijden. Terwijl de centrumrechtse regering, met een Vlaams-nationalistische partij als component, het communautaire thema netjes in de frigo houdt, zien we nu een regionale breuk ontstaan bij de vakbonden. Maar is dat wel zo raar ? Een duik in de naoorlogse geschiedenis toont in elk geval dat er altijd al een regionalistische reflex (of kramp, naargelang) is geweest. En die steekt meestal de kop op in momenten van grote crisis.
De huidige loopgravenoorlog tussen vakbonden en regering wordt vaak vergeleken met de bitse strijd tussen de mijnwerkersbonden en de Thatcher-regering in Engeland in de jaren tachtig van de vorige eeuw. Maar er is in eigen land een nog beter voorbeeld te vinden dat beangstigend sterk op de huidige situatie lijkt : de 'Staking van de Eeuw' tegen de Eenheidswet van de regering Eyskens in 1960. Ook toen botste de centrumrechtse regering met de vakbonden. Ook toen grepen de vakbonden naar de zware middelen en hield de regering het been halsstarrig stijf. En ook toen ontstond er een breuk tussen Vlaamse en Waalse vakbonden.
De Belgische economie kwam nog relatief ongeschonden uit de Tweede Wereldoorlog en de heropbouw van het land gaf de traditionele economische sectoren voldoende voedingsbodem. Maar het gebrek aan innovatie wreekt zich gaandeweg de jaren vijftig. De concurrentiepositie van België verzwakt, de werkloosheid stijgt en het land glijdt in een crisis. De centrumrechtse regering van christendemocraten en liberalen onder leiding van premier Gaston Eyskens werkt een groot plan voor economische hervormingen uit en giet die in de zogeheten ‘Wet voor economische expansie, sociale vooruitgang en financieel herstel’, ook bekend als de Eenheidswet. De maatregelen van deze ‘herstelregering’ zijn behoorlijk ingrijpend (en herkenbaar) : hogere belastingen en forse besparingen op defensie, onderwijs, werkloosheidsuitkeringen en pensioenen.
Deze voorstellen stoten op felle weerstand van de vakbonden. Vooral in Wallonië, waar de crisis het hardst gevoeld wordt, wordt bijzonder scherp gereageerd. Grote voorman aldaar is de adjunct-algemeen secretaris André Renard. Hij werkt een alternatief hervormingsplan uit met meer controle op de holdings, nationaliseringen en de oprichting van een nationale gezondheidsdienst. Renard voelt het verschil tussen de Vlaamse en de Waalse militanten goed aan en koppelt zijn hervormingsplan aan de federalisering van het land. Op die manier hoopt hij zijn plan alvast in Wallonië door te drukken. De Vlamingen kunnen dat dan doen op het moment dat zij er klaar voor zijn. 'Het federalisme is noodzakelijk om de structuurhervorming van de staat door te voeren', stelt Renard en brengt daarmee het regionalisme bij de vakbond binnen.
Die regionalistische kijk mag dan al vreemd lijken komende van een zeer radicale linkse figuur, maar in die periode was dat niet zo opmerkelijk. Aan Vlaamse zijde leefde het ook bij socialisten als Camille Huysmans en Lode Craeybeckx, die overigens goede banden onderhielden met hun Waalse broeders. Gaandeweg werd het regionalisme in Vlaanderen gepolitiseerd, maar in Wallonië bleef het eerder verder leven in syndicale kringen en steekt het regelmatig de kop op. Vooral de jongste jaren.
Toen Mia De Vits haar voorzitterschap van het ABVV neerlegde in 2004 werden de regionale breuklijnen duidelijk zichtbaar.
'Het vertrek van Mia De Vits aan het hoofd van het ABVV legt een vierdubbele machtsstrijd bloot. Er is de Vlaams-Waalse strijd, de strijd tussen het inter-gewestelijke niveau en de centrales, de politieke strijd en de strijd om meer modernisering. Door al die krachtmetingen loopt een communautaire ader', schreef Bart Eeckhout er toen over in De Morgen.
Aanvankelijk werden de communautaire wrijvingen zoveel mogelijk binnenskamers gehouden en zochten de bonden naar oplossingen binnen de beleidsstructuren. De verschillen in strategische aanpak en zelfs ideologie waren echter veel te groot en in 2006 kwam het dan toch tot een breuk bij de socialistische metaalvakbond. Toen bekend raakte dat de (Vlaamse) voorzitter Herwig Jorissen als scholier nog lid was geweest van de als extreemrechts bekend staande VMO, was dat voor de Walen de spreekwoordelijke druppel. In februari 2006 werd beslist dat de socialistische metaalvakbond zou opgesplitst worden in twee ‘autonome entiteiten’, met eigen bevoegdheden voor financiële, politieke en personeelszaken.
Daarmee was het regionale vuur nog niet helemaal geblust. In 2010, naar aanleiding van de federale verkiezingen waarbij de N-VA als grote overwinnaar uit de bus kwam. In een opiniestuk in het vakbondsblad Rouge Metal breekt hij onomwonden en uiterst strijdvaardig een lans voor de regionalisering van de vakbond. 'Vlamingen en Walen leven in een verschillende wereld', schrijft hij. 'Zegt De Wever dat ook ?', vraagt hij zich verder af. 'Welja, op dat punt (en wellicht alleen op dat punt) ben ik het eens met de kopman van de N-VA.'
Er is, kortom, altijd een verschil geweest tussen Vlaamse en Waalse syndicalisten, eigenlijk al van bij het ontstaan van de vakbeweging. Dat is ook normaal, want de economische realiteit van beide regio’s is ook altijd heel verschillend geweest : meer ambachtelijk en later op diensten gericht in het noorden, meer industrieel in het Zuiden. In Vlaanderen organiseerde de vakbeweging zich vooral vanuit christelijk geïnspireerde hoek, in Wallonië zijn het traditioneel de socialisten die het voortouw nemen.
Deze verschillen hoeven echter geen verzwakking te betekenen, wel integendeel. De voornoemde vakbondsmannen gaan uit van de overtuiging dat je maar echt samen sterk kan zijn, als je ook elk apart sterk bent. De verschillende realiteit zorgt voor verschillende noden, die een verschillend antwoord vragen. Het hardnekkig vasthouden aan de Grote Eenheid leidt enkel tot brede compromissen waar uiteindelijk niemand echt beter van wordt. Of zoals Gomez het stelt : 'Die grote akkoorden zijn niets meer dan minimalistische en krakkemikkige compromissen die enkel leiden tot meer spanningen leiden.'
Foto’s © Reporters.
Regionalisme zit de vakbond in de genen De communautaire verschillen bij de vakbonden komen niet uit de lucht vallen. Door Tom Garcia – www.doorbraak.be . Het zijn rare tijden. Terwijl de centrumrechtse regering, met een Vlaams-nationalistische partij als component, het communautaire thema netjes in de frigo houdt, zien we nuLees verder
Merkel ontpopte zich in de vluchtelingencrisis als een beleidsloos, weinig bekwaam leider zonder respect voor de internationale afspraken. Door John De Wit – www.doorbraak.be . De Tijd bracht op oudejaarsavond een foute analyse van de vluchtelingencrisis in de EU. De zakenkrant noemde de Duitse bondskanselier Angela Merkel ‘een moreel kompas inLees verder
Raadslid Annemie Kempenaers (Open Vld) heeft ontslag genomen als gemeenteraadslid en verlaat na 15 jaar voorgoed de politiek. Daarmee komt een einde aan het ’tijdperk Kempenaers’ in Kontich. Annemie is de dochter van Marus Kempenaers, die jarenlang burgemeester van Kontich was. Annemie was gedurende 12 jaar eerste schepen en bevoegdLees verder
Vrijdag 22 januari 2016 82ste prijsuitreiking Junior Journalistenwedstrijd 20.00u. zaal ’t Parkske, Edegemsestraat 26 Mortsel. Jongeren tussen 10 en 18 jaar schreven over “Anders en toch gelijk” (Diversiteit). Alle deelnemers krijgen een boek. Winnaars in vier reeksen, winnaars van ‘Prijs Stad Mortsel’ krijgen extra prijs uit handen van burgemeester ofLees verder
De anti-islambeweging Pegida verspreidde volgende mededeling : “TERRORISME – ISLAMISERING – ASIELMISBRUIK : WIJ ZIJN HET MOE, GRENZEN TOE ! Na de vreselijke islamitische terreuraanslagen in Parijs op 13 november 2015 roept PEGIDA Vlaanderen alle Vlamingen op om op zaterdag 9 januari om 14.00 uur in Antwerpen op hetLees verder
Maandag 11 januari 2016 Fietsen Org. OKRA, samenkomst 13.30u. D.C. “Ten Hove”, René Verbeecklaan 3. Enkel bij gunstige weersomstandigheden (+5°C) ! Meer infotel. 03 / 455 35 68. “Verloren Maandag” Op maandag 11 januari eten ze worstenbrood of appelbol in het dienstencentrum Ten Hove. Iedereen welkom vanaf 14.00 uur. KostprijsLees verder
Ook in het politieke centrum begint men serieus de consequenties in te zien van een Brexit. Het duwt plots de neus op de feiten van de EU. Door Karl Drabbe – www.doorbraak.be . Een van Geert Wilders’ afgescheurde partij heette een tijd terug nog ‘Artikel 50′. Maar die partij maakteLees verder
Door werkzaamheden van Infrabel aan spoorlijn L15 in Boechout kan er in de nachten van woensdag op donderdag en van donderdag op vrijdag geluidshinder ontstaan voor de buurtbewoners. In de nacht van woensdag op donderdag wordt er gewerkt ter hoogte van de overweg aan de Oude Steenweg. Een nachtLees verder
HOVE Op maandag 11 januari 2016 start de volgende fase van de wegenwerken in de Geelhandlaan. Deze zullen (afhankelijk van de weersomstandigheden) vermoedelijk tot maandag 25 januari 2016 duren. Met de aannemer (Yonus) en Eandis werd afgesproken de Geelhandlaan tussen de Leon Dumortierstraat en het Sint-Laureysplein af te sluiten voorLees verder
Naar jaarlijkse gewoonte is er ook een kerstboomverbranding in Hove. Op zaterdag 9 januari e.k. in het gemeentepark met gratis nieuwjaarsdrink (glühwein of chocomelk van 18.00u. tot 19.00 uur). De kerstbomen worden eind deze week afgehaald op volgende verzamelpunten : Hoverheide, Bloemenplein, Statielei , Oudstrijdersstraat, Sint-Laureysplein, Lintsesteenweg , Sterrenregen, LeonLees verder