Door Daniël Walraeve – www.doorbraak.be .
Wat is er treuriger dan drie jaar te zijn, en dood te eindigen op een strand ? Niets, maar dit komt aardig in de buurt : drie jaar te zijn, en dood te eindigen op Facebook, als omslagfoto van een of andere journalist. Dat was vorige week het lot van Aylan Kurdi. Zijn levenloze lichaampje, aan de voeten van twee anonieme mannenbenen, was even de omslagfoto van Björn Soenens, hoofdredacteur van het VRT Journaal. Het is een (stuitend) detail, dat iets zegt over de mens Björn Soenens, maar ook over de sfeer die nu weken heerst aan de Reyerslaan. Als het over vluchtelingen gaat, zijn ze bij de VRT - en we drukken ons voorzichtig uit - een beetje de pedalen kwijt.
Onder de noemer 'Op de vlucht' lanceert de VRT nu donderdag een themadag over de vluchtelingencrisis. Alle VRT-netten pakken die dag uit met een eigen initiatief. Het thema 'vluchtelingen' zal aan bod komen in 'Van Gils en Gasten' (Eén), 'De afspraak', 'Terzake' (Canvas), 'Karrewiet' (Ketnet), de verschillende nieuws- en actua-programma's van Radio 1 en Studio Brussel, 'De Madammen' en de regionale programma's van Radio 2, 'Planeet De Cock' en 'Generation M' (MNM), 'Espresso' (Klara) en ga zo maar door. Die aankondiging was vreemd. Niet omdat de openbare omroep van nieuwsfeiten een mediacampagne maakt (al kan daar één en ander over gezegd worden). De aankondiging was bizar, omdat elke trouwe kijker en luisteraar toch de indruk heeft dat het bij VRT al een paar weken elke dag themadag vluchtelingen is.
Al enkele weken vult de VRT alle journaals met nieuws over de vluchtelingenstroom. Dat is een verdedigbare journalistieke keuze. De vluchtelingencrisis is de voorbije weken zeer prangend geworden, en vluchtelingen bereiken ook steeds vaker ons eigen Vlaanderen. Het is dus niet vreemd dat de openbare omroep veel aandacht heeft voor dit fenomeen. Enkele klemtonen roepen wel vragen op. Vragen zoals : wanneer verandert berichtgeving in beïnvloeding ? Wat is de grens tussen duiding en opiniëring ? Stuurt de VRT soms aan op bepaalde beleidswijzigingen ?
Neem nu de wachtrij aan de Dienst Vreemdelingenzaken. De VRT Nieuwsdienst gaat prat op 'constructieve journalistiek': de volledige context, ook aandacht voor positieve aspecten. Die constructieve aanpak leek even vergeten toen het ging over de wachtrij aan de Dienst Vreemdelingenzaken. Er was amper aandacht voor de honderden vluchtelingen die dagelijks geholpen werden, noch voor de duizenden vluchtelingen die uitstekende opvang kregen. Dat België dubbel zoveel inspanningen levert als een gemiddeld EU-land, is amper ergens te horen. Alle aandacht werd toegespitst op het feit dat de Dienst Vreemdelingenzaken 'maar' 250 dossiers per dag kon behandelen. Alles werd uit de kast gehaald om dit grote schandaal in de verf te zetten. Dag na dag opende de VRT elk nieuwsbulletin met de mededeling dat er alweer een wachtrij stond ter hoogte van het Maximiliaanpark in Brussel. Op een bepaalde moment ontspoorde de berichtgeving, en werd nieuws een mediacampagne om de capaciteit van de Dienst Vreemdelingenzaken op te schroeven. De media, met de VRT voorop, hebben dagenlang doelbewust aangestuurd op deze beleidswijziging. Terwijl staatssecretaris Theo Francken niet geneigd was om te plooien, ging premier Charles Michel uiteindelijk toch door de knieën.
Het is niet zo dat de VRT de spreekbuis is van een welbepaalde (rode) oppositie. Het is nog veel erger. De VRT is, samen met nog veel andere Vlaamse media, volledig ingebed in een enge ethische consensus. De redacties van onze Vlaamse media kennen een heel streng genormeerd waardenstelsel, met duidelijke meerderheidsopinies over zaken als migratie, inburgering en asielpolitiek. Dit is geen partijpolitieke agenda die doelbewust doorgedrukt wordt : het is simpelweg een algemene sfeer die niet in vraag wordt gesteld. Dit alles is zeer moreel geladen : wie zichzelf buiten de consensus plaatst, is meteen ook een slechte mens. Het is 'duidelijk' dat de capaciteit van een Dienst Vreemdelingenzaken altijd maar verder moet worden opgeschroefd, zoals het ook 'duidelijk' is dat elke migratie een verrijking is. Als het beleid die conclusies niet volgt, dan moet het beleid maar bijgestuurd worden.
![BDW_vrt_07.jpg.h380[1]](http://www.gazetvanhove.be/wp-content/uploads/2014/06/BDW_vrt_07.jpg.h3801.jpg)
Het doet er niet toe of de VRT met 'Op de vlucht' een mooie of juiste boodschap brengt. De openbare omroep moet geen boodschappen brengen, maar nieuws. Wie zelf een boodschap wil brengen, zal minder geneigd zijn om ook nieuws te brengen dat die boodschap dreigt af te zwakken. Als het narratief al vastligt, kan ook een journalist niet meer onbevangen naar het nieuws kijken. Elke nieuwsuitzending moet keuzes maken en klemtonen leggen, maar hoe betrouwbaar is die selectie als de conclusies al bij voorbaat vastliggen ? En waarom krijgt niet elk pragend wereldprobleem een campagnedag ?
'VRT wil niet afzijdig blijven', klinkt het in de persmededeling van de openbare omroep. Als een journalist niet afzijdig wil blijven, moet hij zijn microfoon aan de haak hangen en hulpverlener worden. Wie journalist wil zijn, moet van aan de zijlijn verslag uitbrengen. De openbare omroep moet alle beschikbare informatie aanbieden, zodat de kijker of luisteraar alles in handen heeft om zelf een mening te vormen. Het is niet de taak van een nieuwsdienst om die mening alvast te vormen in de plaats van de kijker. Wie wil preken, moet maar pastoor worden - of desnoods medewerker van een opiniewebsite.
Foto’s © Reporters.
VRT DOET SCHAAMTELOOS AAN AGENDASETTING In de berichtgeving over de vluchtelingencrisis zoekt de VRT de grens op tussen duiding en opiniëring. Dat is niet zonder gevaar. Door Daniël Walraeve – www.doorbraak.be . Wat is er treuriger dan drie jaar te zijn, en dood te eindigen op een strand ? Niets,Lees verder
Volgens Humo zou bijna de helft van de asielzoekers “na verloop van tijd” werk vinden. Geloof dat vooral niet. Uit een grootschalig onderzoek van het Federaal Migratiecentrum (Wets en Rea, ‘De lange en moeizame weg naar werk’) naar 108.000 asielzoekers die hier tussen 2000 en 2010 aankwamen, blijkt dat daarvanLees verder
Steeds meer jonge moslims dragen een baard(je). Wordt de kinbegroeiing een indicator van de integratie en het vreemdelingenbeleid ? Door Chris Ceustermans – www.doorbraak.be . Al jaren wandel ik wekelijks een paar keer door de centrale wijken van Brussel. De actualiteit weerspiegelt zich in het aantal agenten op straat, deLees verder
SINT-NIKLAAS Maandagavond 7 september verzamelden een kleine tweehonderd manifestanten van de anti-islambeweging PEGIDA voor de poorten van de voormalige kazerne ‘Westakkers’ om er te protesteren tegen de komst van 250 asielzoekers, vnl. islamieten. Voor deze manifestatie werd er vnl. opgeroepen via de sociale media, zodoende waren er veel jongeren aanwezig.Lees verder
Debat tussen de oppositie en de bestuursmeerderheid HOVE Juist voor de zomervakantie verspreidde het kartel ‘Fan van Hove’ (= CD&V, O-VLD en onafhankelijken) in de gemeente een pamflet ‘De Bonte buurt’ over de aan de gang zijnde verkavelingen in Hove. Het pamflet had als verantwoordelijke uitgever de heer Wim Bollaert,Lees verder
De politie kon vorige week in de Asterlaan drie inbrekers in de boeien slaan. Het drietal komt vermoedelijk in aanmerking voor een inbraak een week eerder. De mannen waren even eerder opgemerkt toen ze in Rumst over een omheining klauterden. Ze vluchtten in een zilverkleurige Chrysler met transitnummerplaten. Dat voertuigLees verder
Vrijdag 11 september 2015 Cultureel weekeinde, 20.00u. Opening met enkele toespraken in zaal “Da Capo”, Lintsesteenweg 1 in Hove. Op zaterdag 12 en zondag 13 september stellen verschillende verenigingen tijdens het cultureel weekend hun werking voor. Er worden onder andere optredens, workshops en tentoonstellingen georganiseerd. Het ideale moment omLees verder
De prijs van olie, het zwarte goud, is de voorbije maanden met 60 procent gedaald. Een groot probleem voor de olie-exporterende landen. Zij zien hun inkomsten enorm dalen. Vooral Venezuela en Iran zitten in de penarie. De prijs van een vat olie is ondertussen gedaald tot zo’n 42 dollar. DatLees verder
Het zwembad De Nachtegaal kreeg in 2012 af te rekenen met loskomende tegels. Na enkele jaren van onzekerheid, komt er nu schot in de zaak. Het zwembad krijgt een kuip in inox. De problemen van het zwembad De Nachtegaal begonnen in 2012 met loskomende tegels. Heel wat studiewerk leverde nietLees verder
SINT-NIKLAAS, 21 september 2015, Stadhuis, 19.30u. In het stadhuis van Sint-Niklaas hangt een imposant historieschilderij van Joseph Odevaere over de eedaflegging van Willem Frederik van Oranje als vorst van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden op 21 september 1815 in Brussel. Het ANV is mede-initiatiefnemer van een documentairefilm over dit merkwaardigeLees verder