Vandaag, 17 juni, is het welgeteld 60 jaar geleden dat de inwoners van Oost-Berlijn en de D.D.R. (Duitse Democratische Republiek) in opstand kwamen tegen het communistische bestuur van de SED (Sozialistische Einheitspartei Deutschlands).
Het was de eerste naoorlogse opstand tegen de communistische dictatuur. Zestig jaar later een dag om trots op te zijn en te herinneren.
Op 8 mei 1945 luidde voor Duitsland het “uur nul”. De onvoorwaardelijke overgave van het nationaal-socialistische terreurregime (1933-1945) van Adolf Hitler bracht in midden-Europa een machtsvacuüm tot stand dat door de geallieerde overwinnaars werd ingevuld. Zowel gans Duitsland als de hoofdstad Berlijn werden verdeeld in vier bezettingszones (USA, Groot-Brittannië, Frankrijk, Sovjet Unie).
Na de Tweede Wereldoorlog startte bijna onmiddellijk de “Koude oorlog”. De voormalige bondgenoten begonnen mekaar meer en meer te wantrouwen. Het werd snel duidelijk dat de Sovjets in de door hun bevrijde Oost-Europese gebieden een eigen invulling gaven aan het “herstel van de democratie”.
In heel Oost-Europa werden communistische regimes geïnstalleerd die trouw waren aan Moskou en volgens dezelfde repressieve methodes werkten als in de Sovjet-Unie. In België probeerde de KPB via de aan haar gelieerde gewapende verzetsgroepen ook af te tasten hoe ver men kon gaan.
De brutale communistische staatsgreep in het voormalige Tsjecho-Slovakije (1948) deed de westelijke geallieerden (USA, GB, France) besluiten om hun bezettingszones samen te voegen tot een economische en politieke eenheid. Zo ontstond in 1949 de West-Duitse staat (Bündesrepublik Deutschland – BRD). In de Sovjet-zone werd later op dat jaar de Deutsche Demokratische Republik (DDR) boven de doopvont gehouden. De opdeling in west en oost van Duitsland was een feit.
Terwijl West-Duitsland zich ontwikkelde tot een “prille democratie” en met een “Wirtschaftswunder” langzaam maar zeker uit het economische dal kroop, bleef de DDR een economische woestijn, geregeerd door de almachtige communistische SED (Sozialistische Eenheitspartei Deutschlands).
Het ongenoegen van de bevolking in de Sovjet-bezettingszone was groot. Alle nog aanwezige belangrijke economische potentieel werd er naar de Sovjet-Unie versleept. Na een zoveelste gecontesteerde maatregel van het SED-politbureau (een feitelijke loonsverlaging van 10%) legden op 16 juni 1953 enkele honderden bouwvakarbeiders spontaan het werk neer. Hun aantal groeide en voor de volgende dag werd opgeroepen tot een algemene staking. De West-Berlijnse radiozender RIAS berichtte hierover en zorgde ervoor dat het nieuws in de hele DDR bekend werd.
In de vroege morgen van de 17de juni hadden zich al tienduizenden betogers in Oost-Berlijn verzameld. Hun aantal groeide gedurende de dag aan, terwijl ook op honderden andere plaatsen in de rest van de DDR werkonderbrekingen voorkwamen. De schattingen over het totaal aantal mensen dat aan de protesten deelnam variëren van 400.000 tot 1,5 miljoen, verspreid over meer dan 500 plaatsen in de DDR.
De eisen van de betogers ontwikkelden zich gedurende de dag. Begon het als protest tegen de arbeidsnormen, gaandeweg werden politieke eisen gesteld en werden (politieke) gevangenen bevrijd. De betogers die opstapten onder Duitse vlaggen, scandeerden leuzen tegen de communistische machthebbers en de Sovjetbezettingstroepen en voor vrije verkiezingen en Duitse eenheid. Voor “Einigkeit und Recht und Freiheit” zoals het in het Duitse volkslied zo treffend klinkt.
Het DDR-regime was helemaal niet opgewassen tegen zo’n massale volksopstand en bevond zich al in staat van ontbinding. In een poging om hun eigen vel te redden besloten de DDR-machthebbers om de hulp van de Sovjet-troepen in te roepen. In een gemeenschappelijke actie van T-34-tanks van het Russische Rode Leger en de Oost-Duitse Volkspolizei werd de opstand met grof geweld neergeslagen.In verschillende Oost-Duitse steden kwam het nog in de namiddag van de 17-de juni tot straatgevechten tussen Russische T 34-tanks en burgers die met stenen die tanks bekogelden. Het werd een strijd van ‘David tegen Goliath’. Maar de Bijbelse geschiedenis herhaalde zich niet. Goliath won.
Meer dan 200 Duitse burgers betaalden hun moed met hun leven, nog eens 25.000 anderen werden opgepakt en weggevoerd naar strafkampen en 300.000 Oost-Duitse inwoners vluchtten naar West-Berlijn. 20 Russische soldaten kregen “de dood met de kogel” omdat ze bevelen negeerden en weigerden om op ongewapende Duitse burgers te schieten.
Vrije verkiezingen kwamen er in de oostelijke Sovjetbezettingszone zeker niet. Steeds meer inwoners zochten hun toekomst in het westen. Oost-Duitsland stroomde geleidelijk leeg. Geconfronteerd met deze uitstroom van reeds 2 miljoen burgers besloten de communistische machthebbers in Oost-Berlijn om de grenzen met West-Duitsland hermetisch te sluiten. Het sluitstuk hiervan was de bouw van de Berlijnse Muur in 1961. Deze “Muur van de Schande” werd door de DDR-potentaten cynisch omgedoopt tot “een verdedigingswal tegen het fascisme”, sneed door straten, wijken, dorpen, huizen, families en vele levens. Wie ooit het nog verdeelde Berlijn bezocht – vandaag al mensen boven de 40 jaar – zal de beelden niet snel vergeten : beton, prikkeldraad, wachttorens, honden, mijnenvelden … en vele kruisjes met namen van mensen die hun vluchtpoging met hun leven moesten bekomen.
Het zou duren tot het jaar waarin het DDR-regime zijn veertigste verjaardag vierde, vooraleer het gehate bouwwerk naar de geschiedenisboeken werd verwezen. In 1989, zesendertig jaar na de eerste volksopstand, trok het Duitse volk uit de “Ostzone” opnieuw massaal op straat voor “eenheid, recht en vrijheid”. In de eerste dagen van november, toen het volksprotest zijn hoogtepunt bereikte, demonstreerden in Berlijn alleen meer dan één miljoen mensen. In Leipzig waren het er 500.000. Op 9 november 1989 viel de Muur in Berlijn letterlijk en figuurlijk. Die dag maakten jubelende massa’s komaf met het communistische regime en de Duitse verdeling. Op 9 november 1983 werd gerealiseerd wat op 17 juni 1953 mislukte.
De betekenis van 17 juni 1953 kan maar moeilijk worden onderschat. Het was de eerste volksopstand tegen een totalitair communistisch regime in het naoorlogse Europa. Andere volksopstanden zoals deze in Hongarije (1956), Tsjecho-Slovakije (1968) en in Polen (1980-81) volgden later.
Deze dag blijft dan ook één van de grootste uit de Duitse geschiedenis. Een dag om trots op te zijn. Niet alleen voor de Duitsers maar ook voor iedere Europeaan die “recht en vrijheid” hoog in het vaandel voert. En voor alle mannen en vrouwen die via hun militaire dienstplicht – van ons leger en alle verbondenen - er voor zorgden dat overal in Europa de communistische tirannen konden inpakken.
Filmpjes:
Vandaag, 17 juni, is het welgeteld 60 jaar geleden dat de inwoners van Oost-Berlijn en de D.D.R. (Duitse Democratische Republiek) in opstand kwamen tegen het communistische bestuur van de SED (Sozialistische Einheitspartei Deutschlands). Het was de eerste naoorlogse opstand tegen de communistische dictatuur. Zestig jaar later een dag om trotsLees verder
Onze gemeente is dit jaar de plaats waar “Den Crans Van Aloude schuttersgilden van Antwerpen” de organisatie van een schutterstornooi op zich zal nemen. Programma: 09.00 : Samenkomst op het voetbal terrein van Hove sport, Leon Dumortierstraat. Van daar uit gezamenlijk vertrek naar de Kerk. 09.30 : Gildemis in deLees verder
De tweede Hovese vaste snelheidsmeter in de Kapelstraat is sedert enkele dagen terug actief. Hij was geruime tijd (ettelijke maanden) buiten werking, wegens een technisch defect dat moeilijk ter plaatse kon worden hersteld. De andere Hovese vaste snelheidsmeter staat in de Boechoutselei, tussen de schoolingangen van Regina Pacis en hetLees verder
Vecht mee tegen kanker en ‘Vergroot de Hoop’ Het snoeisel van de taxushaag vormt de basis voor heel wat kankerbestrijdende geneesmiddelen. Het bevat immers het actief bestanddeel baccatine dat verwerkt wordt in kankermedicijnen. Eén vierde van alle kankergevallen wordt behandeld met geneesmiddelen op basis van taxus. Alleen : voor éénLees verder
Op zaterdag 22 juni e.k. gaat in het domein Cappenberg, Wouwstraat 44 in Hove, de derde rommelmarkt door ten voordele van de daar gevestigde BLO-school Ritmica. De opbrengst van deze rommelmarkt gaat naar de verdere uitbouw van de speeltuin, zodat kinderen met een motorische beperking ook in de tuin geraken. StandhoudersLees verder
Binnen enkele weken is het zomervakantie. Voor de scholieren en studenten breekt een periode van minstens acht weken aan, waarin ze zich op allerlei vlak kunnen uitleven. Hopelijk krijgen we ook een zomerperiode en mogen we de regenschermen en dikke truien tot het najaar binnen houden. Studenten en laatstejaars inLees verder
Hoe voorkom ik diefstal uit mijn wagen ? Laat uw voertuig niet achter op een onverlichte of verlaten plaats. Sluit alle vensters en deuren, alsook uw kofferdeksel. Laat geen waardevolle voorwerpen achter in uw auto (GSM, GPS, handtassen, zonnebril, fototoestel, boekentassen, laptop, …). Voorwerpen die u toch in het voertuigLees verder
Na de twee zeer geslaagde edities van de voorbije jaren, organiseren de gemeentelijke cultuurdienst, het Koninklijk Harmonieorkest Sint-Laureys en Brandtfood voor de derde maal Picknick in het Park en dit op zondag 30 juni, vanaf 11 uur in het gemeentepark. Het grasveld achter het gemeentehuis wordt weer omgetoverd tot eenLees verder
Waar zijn toch die paarse tijden, toen graag werd geschermd met de ‘nieuwe politieke cultuur’ ? Enkele staaltjes van de voorbije dagen leren welke politieke cultuur in en rond de regering-di Rupo wordt gehanteerd. Twintig jaar geleden merkte het Grondwettelijk Hof (toen nog Arbitragehof geheten) op dat het verschil inLees verder
Tijdens de afgelopen herprofileringswerken van Hove-centrum werd er maandelijks op de gemeenteraad een uitgebreide “stand van zaken” gegeven over de vorderingen van de werken. Gemeenteraadsleden stelden technische en detailvragen en de betrokken schepen probeerde er zo goed mogelijk op te antwoorden. Er werd steeds de vraag gesteld of het eersteLees verder