NIEUWS – door Pieter Bauwens – www.doorbraak.be .
Darya Safai verwelkomt de aanval van de Verenigde Staten en Israël op Iran met open armen. Als jonge vrouw moest ze Iran ontvluchten nadat ze in de cel had gezeten. Ze schreef er ook een boek over. Sinds 2019 is ze kamerlid voor de N-VA. Maar de strijd tegen het ayatollahregime liet haar nooit los.
Darya Safai : ‘Wat vandaag in Iran gebeurt zien wij Iraniërs niet als een oorlog. Wij leven al 47 jaar in oorlog, met soms massamoorden. Bij de protesten in januari zijn meer dan 40.000 jonge mensen vermoord. Dat is oorlog. De actie van de VS en Israël zien we als een humanitaire interventie. De beloofde hulp die ons komt redden. De Iraniërs hebben dat met hun bloed afgedwongen. Samen met de domme koppigheid van Ali Khamenei, die niet wou toegeven aan Donald Trump. Dat heeft Trump en Netanyahu aangezet om ons te komen helpen. Elke nacht keken ze in Iran verlangend naar de lucht in de hoop de hulp te zien die beloofd was. Via de eerste berichten na de aanval hoorden we zoveel vreugde uit Iran. Het internet werkte toen nog en we zagen beelden van het huis van de Khamenei dat in brand stond, samen met beelden van dansende mannen en vrouwen op straat. Hoe prachtig is dat ?’
Heb je echt zicht op de situatie ter plaatse ? Is er ook schade bij gewone mensen ?
‘Mocht er grote schade zijn bij de bevolking, dan zou het regime in de media daar breed mee uitpakken. Dat doen ze niet, dus die grote schade is er niet. Ze hebben een poging gedaan met een bericht over doden in een meisjesschool. Maar dat bleek desinformatie te zijn, waarbij beelden van een school in Kaboel in 2022 werden gebruikt. Dit zijn gerichte aanvallen. Als die in het slechtste geval zorgen voor doden bij de bevolking, dan is dat nog niet te vergelijken met wat het regime gedaan heeft. Ze hebben oorlogswapens ingezet tegen hun eigen bevolking. Ik hoor ook van Iraniërs in Iran dat ze bereid zijn offers te brengen voor een toekomst. Onder het huidige regime is er geen toekomst. Ze voelen zich wandelende doden en dus hebben ze niets te verliezen en veel te winnen.’
Maakt het een verschil dat Khamenei dood is ?
‘Ja, natuurlijk maakt dat een verschil. Hij is een dictator die al 37 jaar aan de macht was. Hij was ook de opperste bevelhebber. Zijn zoon Mojtaba Khamenei was klaargestoomd om zijn vader te vervangen of op te volgen, maar die zou ook dood zijn. Er staat niemand klaar die diezelfde onbetwistbare macht, uitstraling en charisma heeft binnen het Iraanse islamitische systeem. We kunnen enkel hopen dat de uitschakeling van Khamenei zorgt voor verdeeldheid en beter nog een interne machtsstrijd. Interne verdeeldheid kan hen verzwakken. En ze zijn al verzwakt, ook de Iraanse Revolutionaire Garde (IRGC) heeft de laatste tijd sterke leiders verloren door de acties van Israël. In die verdeeldheid bestaat de kans dat onderdelen van het leger en de IRGC de kant van het volk kiezen.’
Bestaat die kans echt ?
‘Prins Reza Pahlavi, de zoon van de sjah, heeft daar ook op ingezet. Hij roept de militairen op om nu een kant te kiezen. Het is nu het moment, vindt Pahlavi. “Of je kiest de kant van het volk en dan kun je vergeving krijgen, ofwel blijf je aan de kant van het regime. Maar dan zal je de prijs betalen want wij zullen binnenkort overwinnen”, klinkt het.’
In Iran is iedereen wel tegen het regime, maar is de oppositie ook niet verdeeld ?
‘De oppositie is helemaal niet verdeeld. Ja, er zijn in Iran verschillende strekkingen, zoals je bij ons ook verschillende partijen hebt. Maar Pahlavi heeft 80 tot 90 procent van de Iraniërs achter zich. Die andere 10 tot 20 procent is inderdaad versnipperd.’
Maar ook een groep als de MEK is heel luidruchtig in de oppositie.
‘De MEK heeft geen enkele noemenswaardige achterban in Iran. Zij noemen zich de “Organisatie van Volksmujahedin van Iran”. Weet u wat “mujahedin” betekent ? Dat zijn jihadstrijders. Weet u wat jihad is ? Van dat soort hebben ze hun buik vol in Iran. De MEK is puur islamogauchisme : ze zijn marxistisch, communistisch en moslim. Dat soort politieke overtuiging is dood in Iran.’
Leeft dat islamisme niet buiten de steden, op het platte land ?
‘Dat dacht ik vroeger ook, maar dat is niet zo. Het patriotisme leeft daar ook. Dat was niet zo toen ik nog in Iran woonde. De trots over onze oude cultuur leeft daar. We zijn een cultuur die 2.500 jaar geleden de mensenrechten heeft geschreven op een cilinder. Dat willen wij opnieuw zijn. Weet u dat we toen zelfs een vrouwelijke koning hadden ? Geen koningin als vrouw van. Een koningin die het land bestuurde. 2.500 jaar geleden. Dat willen ze terug, niet het conservatisme van de islam met de vijandigheid van de islam die alles vernielt. Dat is nogal een contrast met Europa, waar het conservatisme van de islam donkerder wordt met de dag. Wij moeten in Europa leren van de Iraniërs.’
Is er ook geen tegenstelling tussen de diaspora en de mensen die in Iran gebleven zijn ?
‘Ook dat blijkt niet langer zo. Met de beelden die we zien uit Iran, denk ik soms dat ze verder staan dan ons. Ze zijn zo open. De jongeren, jongens en meisjes, zijn sportief, spelen viool en piano en hebben gestudeerd. Er is nog weinig verschil in politieke visie tussen de diaspora en de mensen in Iran.’
Hoe ziet u het evolueren ?
‘In Iran wordt gesproken over voor en na 8 en 9 januari 2026. De Iraniërs hebben veel betaald. Er moet verandering komen. Er is een plan voor een transitie, maar gemakkelijk zal dat niet zijn. Maar dat Trump nu echt Khamenei heeft laten doden, is iets dat we enkel durfden hopen een maand geleden. Hopen mag weer in Iran.’
Pieter Bauwens is sinds 2010 hoofdredacteur van Doorbraak. Journalistiek heeft hij oog voor communautaire politiek, Vlaamse beweging en religie.
foto’s (c) Gazet van Hove.