Vlaamse begrotingsnacht bereikt overkant van de taalgrens

NIEUWS – door Vanille Dujardin – www.doorbraak.be .

Onze media spaarden de Vlaamse regering niet. En Wallonië kijkt mee.

Als het waar is dat Wallonië doorgaans sneller naar onze zuiderburen kijkt dan naar het noorden van het eigen land, dan was dat de afgelopen dagen toch even anders. Verschillende Franstalige kranten berichtten uitgebreid over de manier waarop wij, Vlaamse media, onze Vlaamse politici aanpakken. ‘Bijzonder kritisch’, zo werd de toon van de Vlaamse opiniemakers omschreven. 

Aanleiding waren de Vlaamse begrotingsonderhandelingen, die in de nacht van zondag op maandag bleven aanslepen en uiteindelijk, na twee gevallen van onwelwording, moesten worden onderbroken. Daardoor werd de traditionele Septemberverklaring uitgesteld tot woensdag, net voor de deadline. Vlaamse opiniemakers spaarden hun regering niet. Ze hadden het over ‘een regelrecht schandaal’, ‘machogedrag’, ‘wanbestuur’ en een ‘chaotische’ manier van werken.

Walen ook kritisch … maar anders

Opvallend genoeg vonden verschillende Franstalige kranten die Vlaamse kritiek nieuwswaardig genoeg om er eigen bijdragen aan te wijden. Daarbij werd zowat de hele Vlaamse commentatorenstand opgevoerd: Bart Haeck in De Tijd, Bart Brinckman in De Standaard en – jawel, een derde Bart – Bart Eeckhout in De Morgen, naast opiniemakers van Het Laatste Nieuws, Het Nieuwsblad, Het Belang van Limburg en Gazet van Antwerpen. De woorden die daarbij werden uitgelicht, liegen er niet om: ‘véritable scandale’, ‘mauvaise gouvernance’, ‘comportement macho’,  ‘irresponsable et chaotique’, ’théâtre’.

Het gaat daarbij niet alleen over de begrotingskeuzes, maar nadrukkelijk over de manier van besturen. De Vlaamse opiniemakers stelden de duur en intensiteit van zulke begrotingsmarathons in vraag en gebruikten daarvoor – wie had dat gedacht ? – behoorlijk opiniërende taal. Maar buiten de komkommertijd roept die belangstelling wel vragen op. Waarom verdient een verzameling Vlaamse commentaren een eigen artikel in verschillende Franstalige kranten ? En belangrijker: hoe schrijven diezelfde media wanneer politieke onderhandelingen aan de eigen kant van de taalgrens tot diep in de nacht aanslepen ?

Het Waalse conclaaf

Daarvoor keren we terug naar het Waalse begrotingsconclaaf voor 2026. Want ook dat was geen vergaderingetje van negen tot vijf: de regering-Dolimont onderhandelde drie weken en bereikte uiteindelijk haar akkoord in de nacht van zondag 19 op maandag 20 oktober 2025. Het ging om ongeveer 270 miljoen euro aan structurele besparingen. En daar wordt de vergelijking interessant.

In de Franstalige berichtgeving lag de nadruk achteraf vooral op de gemaakte keuzes. Bij L’Echo luidde het bijvoorbeeld: ‘Budget wallon: l’heure des choix’. De analyses gingen over de noodzaak om te saneren, de gevolgen van de maatregelen, werkgelegenheid, gezondheidszorg en concurrentiekracht. Dat het akkoord midden in de nacht werd bereikt, werd vermeld. Maar het nachtwerk zélf groeide niet uit tot een afzonderlijk debat over de Waalse bestuurscultuur.

Geen vergelijkbare verzameling commentaren dus over ‘comportement macho’ of ‘mauvaise gouvernance’ omdat ministers na weken onderhandelen nog ’s nachts rond de tafel zaten. Evenmin ontstond een groot journalistiek debat over de vraag of vermoeide Waalse ministers nog wel in staat waren om rationele beslissingen te nemen. Dat bewijst op zichzelf geen dubbele standaard. Daarvoor zou een veel bredere en systematische vergelijking nodig zijn. Maar het verschil in de richting van de kritiek valt wel op.

Appels met appels ?

Dat Franstalige media hun eigen politici sparen, valt evenmin vol te houden. Waalse en Franstalige regeringen krijgen geregeld stevige kritiek te verduren. Alleen lijkt het vizier in dat geval vaker op de inhoud en gevolgen gericht: waar wordt bespaard ? Wie betaalt de rekening ? Is de begroting houdbaar ? In Vlaanderen kwam daar deze week nadrukkelijk kritiek op de bestuurscultuur bovenop: waarom moet een begroting ’s nachts worden afgeklopt ? Waarom is een deadline nodig ? Is zo’n onderhandelingsmarathon nog behoorlijk bestuur ? En vervolgens maken Franstalige media precies van die Vlaamse kritiek een verhaal.

Misschien zegt dat uiteindelijk minder over wie het strengst is voor zijn politici dan over de manier waarop beide landsdelen naar elkaar kijken. Want terwijl Vlaanderen zich afvraagt waarom zijn regering zichzelf tot diep in de nacht opsluit om een begroting rond te krijgen, kijkt Wallonië mee. En blijkbaar is zelfs de manier waarop wij onszelf bekritiseren nieuws aan de andere kant van de taalgrens.

Vanille Dujardin is zelfstandig journalist en schrijft al drie jaar voor diverse Belgische kranten, weekbladen en websites. Haar scherpe pen en nieuwsgierige blik focussen zich vaak op politiek en maatschappelijke thema’s. Sinds 2025 werkt ze voor Doorbraak, waar ze haar passie voor politiek en journalistiek ten volle inzet.

foto’s (c) Gazet van Hove.