Op de laatste gemeenteraad kwam Wannes De Laender, coördinator van de streekvereniging Zuidrand, het beleidsplan Toerisme Zuidrand 2027-2032 voorstellen. “Van verborgen troeven naar sterkere bestemming” is de ondertitel. Dit geeft aan waar men in de Zuidrand naartoe wil.

“Er is mij gevraagd om het beleidsplan voor toerisme voor de komende zes jaar voor te stellen. Ik ben ondertussen al een jaar op tournee door de Zuidrand en de Rupelstreek om verschillende beleidsplannen toe te lichten. Vandaag het laatste sluitstuk over Toerisme waarin heel wat dingen in samen komen.

In 2014 is de toeristische samenwerking begonnen met een project “de Zuidrand dat smaakt”. In 2018 is men gaan kijken hoe dit project verduurzamen in de regio. Dan heeft men heel die toeristische vereniging in de nieuw opgerichte vereniging Zuidrand gezet. De afgelopen zes jaar zijn we de eerste jaren producten gaan ontwikkelen, ik denk aan fietskaarten, boekjes rond streekproducten, wandel-app’s enz…Eerst de producten ontwikkeld en daarna zijn we deze gaan inzetten in onze communicatie en netwerken. Ondertussen staan we stevig in dat toeristische-recreatieve veld in Vlaanderen maar ook in onze eigen regio.

Kontichse kontjes

De komende zes jaar willen we drie bewegingen maken : van zelf dingen doen meer partners gaan verbinden in de regio. Van aanbod maken (brochures) willen we naar een belevingsaanbod gaan. En tenslotte willen we van samen communiceren over de regio gaan naar een echte regio-promotie.

De Zuidrand heeft heel wat troeven in handen : we hebben streekproducten, mooie kastelen, forten, hoeves, mooie landschappen en bossen. We hebben een sterke uitgangspositie maar we staan nog steeds onvoldoende als bestemming in Vlaanderen op de kaart. We hebben voor dit beleidsplan een uitgebreide omgevingsanalyse gedaan : we zijn een dichtbevolkte regio, we moeten binnen toerisme zorgzaam omgaan met die schaarse open ruimte. Er is veel natuur en erfgoed, soms verborgen stukjes. Dit is een groot potentieel voor die zachte recreatie, wandelen en fietsen. We zijn goed bereikbaar tussen de as Antwerpen-Mechelen . Er is weinig toeristische druk, dus kunnen we nog groeien in onze toeristische aantrekkingskracht.

kasteel Rattennest Hove

We stellen in onze omgevingsanalyse dat die Zuidrand geen klassieke toeristische bestemming moet worden maar zich eerder moet positioneren als een groene erfgoed en recreatieregio tussen die stad en het platteland.

Voor dit beleidsplan hebben we een heel traject gelopen in participatie , met onze lokale besturen zijn we gaan spreken aangezien er nergens toeristische diensten zijn. We hebben diensten cultuur, vrije tijd, groen, jeugd, lokale economie gezien, die ook vaak onderdeel zijn voor dat toeristisch beleid. Tussen maart en juli zijn we met onze bovenlokale partners gaan spreken : toerisme Rupelstreek de buren, maar evengoed regionaal landschap, de provincie Antwerpen en het gebiedsprogramma Zuidrand. Op 7 mei hebben we al onze partners bij elkaar gebracht : denken aan natuurverenigingen, erfgoedverenigingen, landbouwers, streekproducenten, wandel- fietsverenigingen die ook input hebben kunnen geven in dit beleidsplan.

In de zomervakantie zijn we beginnen schrijven en hebben alles nog eens doorgestuurd naar iedereen en dan hebben we afgetikt. We hebben gevraagd “als ik aan de Zuidrand denk, denk ik aan …”, er waren duidelijk een paar fortgidsen bij. Erfgoed, cultuur, wandelen, fietsen, natuur, streekproducten komt steeds terug. Het zijn allemaal dingen die belangrijk zijn.

In de participatie is er een rode draad in te trekken en dit is verbinding. Schep dit tussen de gemeenten, tussen de verschillende domeinen cultuur, erfgoed, landbouw …ook tussen de inwoners en de Zuidrandwerking zelf.

We zien onszelf de komende jaren meer als een netwerkregisseur in de regio, die kennis deelt, die de Zuidrand gaat promoten binnen en buiten de regio. …/… Dit leidt allemaal tot een beleidsplan. Er zijn vier grote doelstellingen geformuleerd : ten eerste rond onze netwerkfunctie, ten tweede rond die samenleving om niet belevingsaanbod te scheppen, ten derde sterke bovenlokale communicatie en ten vierde de interne organisatie.

Als het gaat over netwerk willen we drie dingen doen : leren netwerken opzetten en versterken zowel lokaal als bovenlokaal, met de provincie Antwerpen en Toerisme Vlaanderen. Ten tweede willen we ons verankeren als het centrale kennis- en expertisepunt voor toerisme in de regio. Als derde willen we ook inspiratie, vorming, coaching geven zowel aan professionals als vrijvilligers die met toerisme en recreatie bezig zijn. De komende jaren willen we inzetten op experimenten, partnerschap om nieuw aanbod te gaan scheppen. Onze wandel en fietsbeleving blijven we centraal zetten, dat is het belangrijkste van onze werking. We willen een nieuwe wandelkaart gaan uitbrengen in 2028, onze huidige is van 2018 die begint al oud te worden. De bewegwijzering blijven we opvolgen, er zijn nieuwe trage wegen geopend, nieuwe stukjes groen waar we nieuwe wandelwegen gaan kunnen doortrekken. Er is ook het digitaal wandelknooppuntennetwerk uitgerold door de provincie Antwerpen waarvan we weten dat ze heel weinig gebruikt wordt in de regio en daar is ook een link te leggen met zo’n fysieke wandelkaart. Vanaf 2029 willen we meer gaan inzetten op thematische wandel- en fietsroutes. ook de streek- en hoeveproducten die we in de kijker willen zetten met heel gerichte acties te promoten maar ook om door te verwijzen naar bestaande acties en initiatieven. Ten derde willen we inzetten op de natuur- en erfgoedbeleving door het promoten van allerlei natuur- of historische rondleidingen , maar ook het promoten van de belevingsproducten die we hebben in de regio. En als laatste willen we de komende jaren echt gaan inzetten op de belevingsproducten. Er is heel wat aanbod maar ze zijn nog niet met elkaar gelinkt. Je kan een mooie wandeling gaan maken met een gids en je kan ietsje verder bier gaan proeven, maar die twee hebben nog nooit met elkaar gesproken. Kunnen we er pakketten mee maken waar mensen kunnen op intekenen.

Als derde strategische doelstelling willen we inzetten op de bovenlokale communicatie, als eerste lijn-communicatie via de webstek, onze sociale media die steeds groeit en daar bereiken we een groot aantal mensen mee, maar ook op onze locale infopunten bij de gemeenten, u kan in elke gemeente toeristische informatie vinden. We willen dit informatiseren en zien dat er overal dezelfde informatie aanwezig is. Ten tweede willen we inzetten op een gezamenlijke communicatiestrategie voor de regio door jaarlijks uw communicatieambtenaren eens aan de tafel te zetten , door in de zomer extra promotie te voeren en samen te werken met de regionale media die we hebben in de regio. Als derde willen we inzetten op verschillende bezoekersprofielen. We hebben ze in ons beleidsplan uitgeschreven maar ook daar zijn sub-categorieën te maken. We kunnen ook kijken naar verschillende doelgroepen. Als laatste willen we inzetten op vrijwilligers en partners die we gaan inzetten als ambassadeurs. Dit gaat zowel voor onze wandelvrijwilligers als onze streek- en hoeveproducenten, ook lokale horeca en lokale economie .

Als laatste gaat het over onze interne organisatie waar u weet dat we de komende jaren gaan uitbreiden met vijf nieuwe gemeenten. We gaan ons moeten positioneren, onze organisatiestructuur zal anders worden , zorgen voor een nieuw logo, een nieuw merk voor Toerisme Zuidrand . We willen onze medewerkers nog steeds als ambassadeurs voor de werking inzetten en zorgen we voor een duurzame efficiënte financiële werking zoals het hoort.

Heel veel dingen, ik geef ze even op een tijdlijn : in 2027 zal de focus liggen op de organisatie, we gaan ons terug positioneren, we zullen onze wandelkaart al beginnen vormgeven die in 2028 moet worden gelanceerd met een nieuwe wandelcampagne met liefst nieuwe verkooppunten en waarbij we de kennis kunnen delen met de provincie Antwerpen waar ze ook nieuwe wandelkaarten aan het maken zijn. In 2029 willen we starten met de nieuwe belevingsproducten denk aan thematische wandel- en fietsroutes en in 2030 hopen we de eerste samenwerkingen concreet vorm te geven. In 2031 willen we inzetten op de story-telling , we gaan alle nieuwe producten in de kijker zetten en in 2032 kijken we even terug en zien hoe we de dingen die we hebben gedaan verduurzamen voor de toekomst.

de forten in de Zuidrand

Het organogram : de medewerkster toerisme blijft een half-tijdse.

We vragen van u lokaal bestuur, drie dingen : om met ons amen te werken, om actief samen te werken, overlegmomenten, communicatie in projecten, geduld. Wat krijgen jullie ervoor terug ? Een bovenlokale toeristische werking die expertise gaat verzamelen, die bovenlokale projecten zal faciliteren, wandel- natuurproducten, erfgoedproducten gaat ontsluiten , streekproducten promoot , gezamenlijk communicatie, partners en vrijwilligers gaat ondersteunen, samenwerkings- en subsidiekansen gaat zoeken, maar vooral die Zuidrand gaat positioneren in dat Vlaams toeristisch recreatief landschap.

hove in de wereld cover

foto’s (c) Gazet van Hove.