TERRORISME & EXTREMISME
door Thierry Debels in 't Pallieterke .
In parlementaire debatten wordt regelmatig de terechte vraag gesteld of – en in welke mate – de Belgische burgerlijke en militaire inlichtingendiensten politieke mandatarissen mogen opvolgen en welke regels daarbij in acht moeten genomen worden.
In België is de VSSE, de Burgerlijke Dienst voor de Veiligheid van de Staat (VSSE), of kortweg Staatsveiligheid, een afdeling van de Belgische Federale Overheidsdienst (FOD) Justitie. Het is overigens de enige burgerlijke geheime dienst van België.
De Algemene Dienst Inlichting en Veiligheid (ADIV), ook wel het stafdepartement Inlichtingen en Veiligheid, is de militaire inlichtingendienst van België. Het Comité I toont al enkele jaren interesse in de problematiek, en meer bepaald in de vraag hoe deze inlichtingendiensten omgaan met informatie die de identiteit van politici bevat.
Het Vast Comité van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten en het Orgaan voor de Coördinatie van de Dreiging, of kortweg Comité I, is een extern toezichtsorgaan. Het houdt toezicht op de Belgische inlichtingendiensten Veiligheid van de Staat (VSSE), de Algemene Dienst Inlichting en Veiligheid van de Krijgsmacht (ADIV) en het fusiecenter Orgaan voor de Coördinatie en de Analyse van de Dreiging (OCAD).
In verschillende eerdere onderzoeken van het Comité kwam dit onderwerp al aan bod. Recent werd een nieuw onderzoek verricht dat ook aan bod kwam tijdens een vergadering in de lente van 2024. Van 10 tot 12 april 2024 verzamelden deelnemers van zowel de Technical als de Staff Meeting van de Intelligence Oversight Working Group (IOWG) in Brussel.
De Intelligence Oversight Working Group (IOWG) komt twee keer per jaar bijeen en heeft diverse doelstellingen. Die wil de samenwerking tussen de deelnemende toezichthoudende autoriteiten versterken en de transparantie tussen de toezichthoudende instanties vergroten – binnen de toegestane grenzen en in overeenstemming met de normen die door de nationale wetgevers zijn vastgesteld.
Dit moet de internationale samenwerking op het gebied van effectief toezicht op inlichtingen- en veiligheidsdiensten ondersteunen. Daarnaast wisselt de groep kennis, ervaringen en beste praktijken uit voor toezicht. De groep biedt een platform voor de ontwikkeling van nieuwe en effectievere toezichtmethoden. Ten slotte onderhoudt men contact, deelt informatie en verleent wederzijdse bijstand, indien van toepassing, in overeenstemming met de beperkingen die zijn vastgelegd in de nationale wet- en regelgeving.
Tijdens de Technical Meeting (technische vergadering) werden verschillende aspecten besproken van artificiële intelligentie (AI). Het potentiële gebruik ervan door de diensten alsook de uitdagingen waarmee toezichthoudende instanties worden geconfronteerd, kwamen aan bod. De deelnemers wisselden ook van gedachten over de mogelijke oplossingen voor een systematische aanpak van het toezicht op het gebruik van AI in de inlichtingengemeenschap.
Tijdens de stafvergadering lichtte het Vast Comité I de resultaten van een van zijn recente onderzoeken toe. Het ging over inlichtingenonderzoeken naar politici en verkozenen. In 2024 voerde het Comité hierover een nieuw toezichtonderzoek uit. Het ging na hoe vaak de door de inlichtingendiensten verzamelde informatie over politieke mandatarissen werd gedeeld met de bevoegde autoriteiten in de periode van 1 september 2020 tot 31 december 2023. Uit het onderzoek zijn geen aanwijzingen naar voren gekomen dat de inlichtingendiensten zich op politici richten om redenen die geen verband houden met de in de wet genoemde belangen en bedreigingen.
Evenmin bleek dat de grondrechten van politici werden geschonden bij het verzamelen, analyseren en verspreiden van informatie. Ook werden deze politici niet anders (lees : ongunstiger) behandeld dan andere beroepsgroepen tijdens het operationele functioneren van de inlichtingendiensten.
Wat betreft de melding van de mogelijke betrokkenheid van een politieke mandataris tijdens het voorkomen van een dreiging, blijft de vraag volgens Comité I welke stappen de diensten kunnen of moeten ondernemen. Dit geldt vooral als de politieke mandataris een lid van de wetgevende macht (parlement) is. Er werden na overleg met de diensten door het Comité verschillende opties geopperd. Een politieke consensus dringt zich volgens het Comité op om deze onzekerheid weg te nemen.
De discussie nadien bevestigde de politieke aandacht voor dit onderwerp en meer in het algemeen voor de dreiging van inmenging of spionage gericht op verkozenen. Dit zeer gevoelige onderwerp zette nogmaals de verschillende wettelijke kaders tussen de IOWG-leden in de verf.
Het National Security and Intelligence Review Agency (NSIRA) op zijn beurt presenteerde de matrix door hen ontwikkeld om onderzoeksprioriteiten te stellen. De National Security and Intelligence Review Agency (NSIRA; Frans: Office de surveillance des activités en matière de sécurité nationale et de renseignement, OSSNR) is een onafhankelijke overheidsinstantie die is opgericht om alle nationale veiligheids- en inlichtingenactiviteiten van de regering van Canada te controleren.
De Canadese delegatie presenteerde hun Forward Looking Plan en de processen die moeten leiden tot de goedkeuring van nieuwe onderzoeken. Tot slot was Verdrag 108+ een belangrijk onderwerp op de vergadering. Terwijl Zwitserland het Verdrag 108+ al heeft geratificeerd, lijkt voor de andere IOWG-landen de ratificatie geen prioriteit te zijn.
De oefening bevestigde hoe moeilijk het is om samenwerking op operationeel niveau te organiseren. Er konden echter andere manieren van samenwerking worden geïdentificeerd, bijvoorbeeld om toe te zien op protocolakkoorden tussen de inlichtingendiensten.
Thierry Debels (°1968) is een Vlaams non-fictie-auteur over financiële onderwerpen en royalty watcher. Hij is master bedrijfseconomie gespecialiseerd in financiële economie. Hij publiceerde talrijke boeken over het koningshuis en won in 2016 een rechtszaak tegen Vredeseilanden over zijn boek 'Hoe goed is het goede doel'.
foto's (c) Gazet van Hove.
TERRORISME & EXTREMISME door Thierry Debels in ’t Pallieterke . In parlementaire debatten wordt regelmatig de terechte vraag gesteld of – en in welke mate – de Belgische burgerlijke en militaire inlichtingendiensten politieke mandatarissen mogen opvolgen en welke regels daarbij in acht moeten genomen worden. In België is de VSSE, de Burgerlijke Dienst voorLees verder
Schrijf je nu in ! Wil je na de zomer starten met sporten ? Schrijf je dan snel in voor onze lessenreeksen in het najaar. Lesaanbod Van badminton over Dance and Tone tot Latino Moves of linedancen, bekijk hieronder het uitgebreide aanbod ! Start inschrijvingen Inschrijven doe je en kan vanafLees verder
vrijdag 15 augustus : Emblem, Dorp – Kloosterstraat, van 8.00 tot 16.00u. 300 exposanten, geen eet- of drankstands, info via www.vzwemblem.be . zondag 31 augustus : Lier, Lispersteenweg, info 0465 / 07.73.30. zondag 31 augustus : Grobbendonk, Volle vaart – Vaartkom, vanaf 8.00u., 150 exposanten, info 0472 / 91.77.68. zaterdagLees verder
Maak kennis met onze dienst Gezinszorg. Zo lang mogelijk zelfstandig thuis blijven wonen is voor veel mensen belangrijk. Om dit te bereiken is er soms wat extra hulp nodig. De dienst Gezinszorg biedt warme en professionele ondersteuning aan wie tijdelijk of langdurig hulp nodig heeft. Wat doen we ? OnzeLees verder
door Piet Van Nieuwvliet in ’t Pallieterke . Progressieve media hebben het vaak over een ‘verhaaltje’, het feit dat vreemdelingen in West-Europa vaker betrokken zijn bij criminele feiten dan de autochtone bevolking. Alvast inzake seksuele inbreuken in openluchtzwembaden in Duitsland kan het linkse argument worden opgeborgen, nu officiële cijfers bekendLees verder
Natuur en Bos schaalt voor haar gebieden gelegen in provincie Antwerpen op naar risicocode GEEL vanaf maandag 11 augustus. De verwachte stijging van de maximumtemperaturen naar waarden rond 30°C, de ruimende wind naar oostelijke richtingen met windstoten boven 30km/u en de daling van de gemiddelde minimumwaarden van de relatieve luchtvochtigheidLees verder
Inhoud Niet enkel bij jonge kinderen en oudere personen kunnen hierdoor gezondheidsrisico’s ontstaan, maar ook door ziekte verzwakte personen en sporters moeten hiervoor extra aandacht hebben. Algemene tips Deze algemene tips kunnen de gevolgen beperken : Voor baby’s, peuters en kleuters Voor ouderen Ouderen zijn een erg kwetsbare groep opLees verder
Wat is de Leesjury ? De Leesjury wil het leesplezier van kinderen vergroten en hen doen groeien als lezer door verschillende soorten verhalen aan te bieden, met de juryleden te praten over die verhalen en door lezers bij elkaar te brengen. Je kan je inschrijven voor een begeleid leesgroepje of je kanLees verder
door Angélique Vanderstraeten in ’t Pallieterke . Bij ongewijzigd beleid dreigt het Belgische begrotingstekort in 2029 op te lopen tot meer dan 6 procent van het bbp of 36 miljard euro. Het is onvermijdelijk dat de regering-De Wever zich dit najaar vooral over de precaire overheidsfinanciën zal moeten buigen. Er is éénLees verder
Een Arabische slavenhandelaar uit Mekka met zijn Noord-Kaukasische slaaf (rond 1888) (Christiaan Snouck Hurgronje). door Karim Van Overmeire in ’t Palllieterke . In mijn vorige bijdrage had ik het over de westerse zelfhaat : voor veel activisten is menselijk lijden enkel politiek interessant wanneer de daders westers zijn en deLees verder