NIEUWS - door Vanille Dujardin - www.doorbraak.be .
Frankrijk krijgt een prominente plaats in de media van Franstalig België.
Wie een week lang de Franstalige Belgische pers volgt, zou soms vergeten dat Emmanuel Macron niet de president van Wallonië is. Franse verkiezingen, de discussies tussen Macron, Mélenchon en Le Pen, maar evengoed de wissels bij de nieuwsankers van het Franse achtuurjournaal : Frans nieuws krijgt regelmatig een prominente plek in de Franstalige Belgische media. En het voelt er lang niet altijd als klassiek buitenlandnieuws, maar meer als een politieke en culturele referentieruimte.
België heeft twee grotendeels gescheiden medialandschappen : de Nederlandstalige en de Franstalige pers, beide vooral gericht op hun eigen gemeenschap en met weinig aandacht voor de andere kant van het land. Zo bestaat er bijvoorbeeld specifiek onderzoek naar RTBF’s Un Œil en Flandre, eenvoormalige RTBF-rubriek die gewijd was aan wat er in Vlaanderen gebeurde. Alleen het bestaan van zo’n rubriek is al veelzeggend : Vlaanderen moet voor een Franstalig publiek expliciet worden ‘bekeken’, terwijl Frankrijk gewoon door de voordeur binnenkomt.
Vooral het detailniveau waarmee de Franse actualiteit aan bod komt is opvallend. Franstalige Belgische media behandelen de Franse binnenlandse politiek geregeld alsof van hun lezers verwacht mag worden dat ze die politieke arena door en door kennen. Zo publiceerde La Libre eind augustus een gewoon politiek nieuwsbericht over Olivier Faure die zich kandidaat stelt voor de Franse linkse voorverkiezingen. Niet Macron die aftreedt of een Franse regeringscrisis, maar de interne positionering van de leider van de Franse Parti socialiste bij de presidentsverkiezingen van 2027, inclusief zijn verhouding tot Raphaël Glucksmann, Jérôme Guedj en andere figuren op Frans links.
Het blijft bovendien niet bij de grote politieke gebeurtenissen. Soir Mag berichtte deze zomer over wanneer Léa Salamé zou terugkeren naar France 2, nadat ze tijdelijk het journaal had verlaten vanwege de presidentscampagne van haar partner, de voormelde Glucksmann. Geen enkele Belgische invalshoek te bespeuren : een Franse journaliste, een Franse zender en een Franse presidentskandidaat. Toch wordt het nieuws ook aan de Belgische lezers gebracht. En ook Frans beleid krijgt aandacht wanneer het nog helemaal geen Belgisch beleid is. Nieuwe Franse maatregelen tegen ultrafast fashion werden bijvoorbeeld uitgebreid besproken, met vervolgens de vraag of een gelijkaardige aanpak naar België zou kunnen overwaaien.
Maar het kijken naar andermans gras werkt ook andersom. De Franse krant Le Monde gaf PS-voorzitter Paul Magnette eind 2024 uitgebreid de gelegenheid om de Franse politieke crisis te analyseren vanuit zijn Belgische ervaring met coalitievorming. Wallonië importeert dus Franse politiek, maar Frankrijk ‘leent’ soms ook Franstalige Belgische politici als commentator, ervaringsdeskundige of ideologische neef.
Le Monde gaf Magnette eind 2024 uitgebreid de gelegenheid om de Franse politieke crisis te analyseren vanuit zijn Belgische ervaring met coalitievorming
Dat fenomeen werd bovendien onderzocht. Begin dit jaar verscheen de studie French big brother is watching Belgium, waarin onderzoekers evalueerden hoe vier Franse kranten (Le Monde, Libération, Le Figaro en La Voix du Nord) berichtten over de Belgische politieke crisissen van 2010-2011 en 2018-2020. De onderzoekers analyseerden 252 artikels en stelden vast dat culturele nabijheid mee bepaalt hoe Frankrijk naar België kijkt. Franstalige Belgische politici werden vaker als stabiliserende krachten voorgesteld, terwijl Vlaamse partijen, en in het bijzonder N-VA, vaker als confronterend uit de berichtgeving kwamen.
Natuurlijk berichten wij in Vlaanderen ook over onze noorderburen. Over Wilders, de Nederlandse verkiezingen of de val van het kabinet-Schoof. Maar de verhouding is niet helemaal proportioneel. Nederlandse binnenlandse politiek wordt hier veel sneller als écht buitenland behandeld. Bij de gemiddelde Vlaamse nieuwsconsument wordt het niet vanzelfsprekend geacht dat hij de nummers twee, drie en vier binnen Nederlandse partijen kent. Nederlandse televisieprogramma’s, kranten en politieke commentatoren maken bovendien veel minder structureel deel uit van onze dagelijkse mediaconsumptie.
In Franstalig België ligt het aandeel Franse kranten op ongeveer 6 procent
En ook dat verschil werd onderzocht. Olivier Standaert en Bernard Cools van UCLouvain vergeleken de buitenlandse mediaconsumptie in beide grote Belgische taalgemeenschappen. Volgens hun onderzoek vertegenwoordigen Nederlandse kranten in Vlaanderen minder dan 1 procent van de krantenverkoop. In Franstalig België ligt het aandeel van Franse kranten op ongeveer 6 procent.
Ook betreffende televisie zien de onderzoekers dezelfde asymmetrie : Franstalige Belgische kijkers zijn veel sterker op Franse programma’s gericht dan Vlaamse kijkers op Nederlandse. Dat is opmerkelijk, want de taalverwantschap bestaat aan beide kanten. Volgens de onderzoekers ligt een deel van de verklaring in de Vlaamse ontvoogding : Vlaanderen bouwde almaar nadrukkelijker een eigen populaire cultuur en medialandschap uit, met programma’s en bekende gezichten die dicht bij de eigen leefwereld stonden. In Franstalig België vond diezelfde culturele afscheiding van het grotere buurland veel minder plaats.
In Wallonië ligt Parijs duidelijk mentaal dichterbij dan Antwerpen. En daar zit misschien de interessantste Belgische paradox. De taalgrens ligt op enkele tientallen kilometers, maar bepaalt sterk welke wereld vanzelfsprekend binnenkomt in onze huiskamer. Voor vele Franstalige Belgen is Frankrijk niet zomaar een buurland. Franse televisie, politiek, cultuur en publieke figuren maken deel uit van een gedeelde mediaruimte. Vlaanderen heeft zich tegenover Nederland veel nadrukkelijker een eigen mediawereld aangemeten.
Dat betekent niet dat Vlaanderen voor Franstalige Belgen volkomen vreemd terrein is. Maar het verklaart wel waarom een interne Franse politieke strijd in de Franstalige Belgische pers soms verrassend vertrouwd kan klinken, terwijl nieuws van enkele tientallen kilometer verderop eerst moet worden uitgelegd.
Vanille Dujardin is zelfstandig journalist en schrijft al drie jaar voor diverse Belgische kranten, weekbladen en websites. Haar scherpe pen en nieuwsgierige blik focussen zich vaak op politiek en maatschappelijke thema’s. Sinds 2025 werkt ze voor Doorbraak, waar ze haar passie voor politiek en journalistiek ten volle inzet.
NIEUWS – door Vanille Dujardin – www.doorbraak.be . Frankrijk krijgt een prominente plaats in de media van Franstalig België. Wie een week lang de Franstalige Belgische pers volgt, zou soms vergeten dat Emmanuel Macron niet de president van Wallonië is. Franse verkiezingen, de discussies tussen Macron, Mélenchon en Le Pen,Lees verder
In de duurzame ruilwinkel van het Huis van het Kind en Jongere krijgt baby- en kinderkleding een tweede leven. Is de kleding te klein geworden, maar nog in goede staat ? Breng ze binnen en ontvang spaarpunten waarmee je zelf in de ruilwinkel kan shoppen. Betalen kan alleen met spaarpunten.Lees verder
door Lode Goukens in ’t Pallieterke . Door destructieve staalnames kunnen de kernreactoren Tihange 2 en Doel 3 wellicht nooit meer gebruikt worden. Engie startte twee jaar geleden al met de ontmanteling. Daarbij raakten de reactorvaten zo zwaar beschadigd dat ze niet meer kunnen dienen. Een zeer merkwaardig feit, aangezienLees verder
door Julien Borremans in ’t Pallieterke . Voor de zevende keer op rij dalen de PISA-resultaten. In vergelijking met 2003 heeft de Vlaamse leerling een achterstand van anderhalf jaar opgelopen. De cijfers zijn ronduit alarmerend. Vooral in het beroepsonderwijs (bso) voltrekt zich een drama. Driekwart van de leerlingen is functioneelLees verder
In alle Hovese wijken zijn er trage wegen en verbindingswegjes tussen meerdere straten. Het zijn paden en routes die niet toegankelijk zijn voor gemotoriseerd verkeer, enkel voor voetgangers en fietsers. In meerdere van deze trage wegen is er openbare verlichting aanwezig. Ze maken dus wel degelijk deel uit van hetLees verder
Op vrijdag 18 september zal de straat De Ster in de Bloemenwijk van 8.30u. tot 12.30u. een speelstraat worden. Dit gebeurt in samenspraak met de politie. De leerlingen van Ritmica houden op dat moment “STRAPDAG’. Dit is een dag waarop de zwakke weggebruikers (fietsers en voetgangers) extra aandacht krijgen. UitsluitendLees verder
COLUMN – door Siegfried Bracke – www.doorbraak.be . Egbert Lachaert – foto © Wikimedia Commons De partij heet nu Anders, maar de gewoonten en gebruiken blijven dezelfde. Als Egbert Lachaert nu richting uitgang wordt geduwd, is hij maar de zoveelste in de rij. Denk aan Karel De Gucht die alsLees verder
NIEUWS – door Jan Fabry – www.doorbraak.be . De komst van de Amerikaanse extreemlinkse influencer Hasan Piker naar Manifiesta in Oostende kreeg afgelopen weekend een juridische dimensie. Minister van Defensie Theo Francken (N-VA) wees vooraf op het nieuwe Strafwetboek, dat sinds 1 september ook de verheerlijking van terrorisme bestraft. DieLees verder
De Kunststatie, de eigenzinnige, sympathieke en laagdrempelige kunstgalerie in Mortsel, is meer aanwezig dan ooit.Want niet minder dan drie tentoonstellingen van uitstekend lokaal talent volgen er elkaar naadloos op. Christel Weyts uit Boechout Nog tot de jaarmarkt van zaterdag 19 september, waar de kunstenaar nota bene live komt schilderen, looptLees verder
De Mammobiel komt opnieuw naar Kontich. Van 16 september t.e.m. 14 oktober vind je hem terug aan het Vrijetijdscentrum de Nachtegaal. Bevolkingsonderzoek naar borstkanker De bus maakt deel uit van het Vlaams bevolkingsonderzoek naar borstkanker en is speciaal ontworpen voor het maken van een mammografie (röntgenfoto’s van de borsten). DieLees verder